Lezersrecensie

aangrijpende en te lang verzwegen geschiedenis


Shadira Monsanto Shadira Monsanto
20 mrt 2020

Mieke Kirkels interviewde twaalf ‘kinderen met een kleurtje’ over de problemen die zij ondervonden. In haar boek komt naar voren dat deze kinderen in het witte naoorlogse Limburg werden nagewezen met de term ‘Amerikaantjes’. Zij vertellen hoe ze zich in hun jeugd handhaafden als uitzondering; hoe het anders-zijn hen heeft getekend; hoe het was op te groeien in het compleet witte en overwegend katholieke zuiden van Nederland. Het doel van het boek is volgens de schrijver, het vastleggen van een uitzonderlijk verzwegen deel van de Nederlandse bevrijdingsstrijd. Als bronnen heeft zij personen geïnterviewd (‘de zwarte bevrijdingskinderen’), een aantal geschreven bronnen en het internet (zie bronnenlijst op p. 190-192). In het begin vond men het exotisch, die kinderen met een kleurtje. Maar later liepen deze mensen toch tegen problemen aan, volgens de schrijver. ‘Als de moeder al getrouwd was met een blanke Nederlander, zorgde de geboorte van een gekleurde baby voor spanningen. Niet zelden kwamen deze kinderen in pleeggezinnen of internaten terecht.’ Maar ook kinderen van ongetrouwde vrouwen hadden het moeilijk in hun latere leven. Ze werden ontvangen met de nodige scepsis. Veel Limburgers zagen hen aanvankelijk als “missiekindjes”. Dat was positief bedoeld, maar er zat wel iets paternalistisch in. Mensen hadden nog nooit gekleurde mensen gezien, behalve in missieblaadjes van de katholieke kerk.De zwarte Amerikaanse soldaten werden echter gediscrimineerd door hun blanke Amerikaanse collega’s. Zo werd hen verboden om naar feestjes van blanken te gaan. Ook bij een bezoek aan een café werden zij verjaagd door hun blanke collega’s. De Rest & Recreation Centers (R&R’s) waren ‘for whites only’. Paradoxaal genoeg hielpen de zwarte Amerikanen ook nog mee met de inrichting van die R&R Centres (p. 78). De zwarte soldaten hadden dus eigenlijk weinig vertier. Zij kwamen letterlijk nergens in, behalve in sommige buurten. Welke? Het waren vaak de arme volkswijken in de mijnstreken. Dus hier gebeurde het. Wat? In deze wijken werden er kinderen geboren met een donkere huidskleur. Over het algemeen werden alle soldaten in Limburg als bevrijders in de armen gesloten, ongeacht hun huidskleur. Voor zwarte soldaten was dit hartelijke welkom een volkomen verrassing, stelt Kirkels in haar boek Kinderen van zwarte bevrijders. Een verzwegen geschiedenis. Met de bevolking ontstonden hartelijke vriendschappen en relaties, ondanks de strikte voorwaarden waaraan zij zich van de legerleiding moesten houden. In de VS waren die verhoudingen ondenkbaar.

Reacties

Meer recensies van Shadira Monsanto

Boeken van dezelfde auteur