Meesterwerk, maar wel gedateerd

Franz Werfel, Joodse schrijver uit Oostenrijk, ontvluchtte het naziregime en wilde naar de VS. De grenzen gingen dicht, Werfel kwam terecht in Lourdes en bleef daar een tijd. Hij legde de gelofte af dat, mocht hij de VS bereiken, hij als eerste het lied van Bernadette zou zingen. En dat heeft hij gedaan toen hij veilig in de VS was aangekomen. Heel bijzonder natuurlijk, een jood beschrijft het leven van de katholieke heilige Bernadette Soubirous. Is het een goed boek? Werfel was een geweldige schrijver, het boek is uitstekend geschreven. Bijzonder is dat hij niet alleen schrijft vanuit het standpunt van Bernadette, maar ook o.a. van haar ouders, de deken van Lourdes, de strenge zuster die haar lesgaf, een atheïstische schrijver die in Lourdes woont en op het laatst: de man die geldt als degene die het eerst werd genezen door de bron. Literair is het een meesterwerk. Wel is het voor deze tijd te langdradig, te uitgesponnen. Om bladzijden lang iemand aan het woord te laten die elke vorm van godsdienst verwierp, alleen de ratio accepteerde en dan wordt geconfronteerd met wat Lourdes is geworden en dan bidt tot Bernadette, dat is teveel, dat riekt naar sentimentaliteit. Zo kan men zich afvragen: hoe komt Werfel aan die honderden details, die moet hij zelf verzonnen hebben. Wat overeind blijft: de arme kleine Bernadette had een moeilijk leven, ze is gemangeld door .overheid en kerk en ze is uiteindelijk na een lang ziekbed gestorven in een klooster ver weg van Lourdes. Voor wie zich wil verdiepen in Bernadette en de ontstaansgeschiedenis van Lourdes is dit Lied van Bernadette een aanrader.