Prachtig en ontroerend verhaal in een te dik jasje

De 26-jarie Emile krijgt de diagnose jong-Alzheimer en heeft naar verwachting niet lang meer te leven. Hij ziet op tegen de medelijdende blikken van zijn familie en wil zich niet onderwerpen aan eindeloze medische onderzoeken en opnames in ziekenhuizen. Hij besluit daarom op reis te gaan, koopt een camper, en plaatst een "petite annonce" op zoek naar een reisgeno(o)t(e). Tot zijn verbazing meldt de 29-jarige Joanne zich aan. Hij plukt haar op langs de snelweg en samen trekken ze er op uit naar de Pyreneeën, op zoek naar wat geluk en de schoonheid van de natuur.

Tijdens hun road trip groeien Emile en de stille Joanne steeds meer naar elkaar toe. Door veelvuldig gebruik van flashbacks komt de lezer meer te weten over het gezin waarin Emile is opgegroeid, en waarom Joanne alles achter zich heeft gelaten om met een wildvreemde op reis te gaan. Op hun reis genieten ze volop van de prachtige uitzichten op de bergen en meren, de mensen die zij ontmoeten, en het slapen in de natuur. Ze hebben het ook vaak moeilijk, bijvoorbeeld als Emile terug denkt aan het pijnlijke vertrek van zijn geliefde Laura, vanwege zijn aanvallen van geheugenverlies, en als Joanne diepgaand verdriet voelt over de dood van haar vader Joseph en de verbroken relatie met Leon.

Het boek eindigt met de dood van Emile. Verdrietig en emotioneel, maar ook prachtig en ontroerend door de liefde tussen Joanne en Emile, en het heldere inzicht van Joanne over wat haar op dat moment, midden in de natuur, te doen staat.

De tekst is afwisselend in de ik-vorm en de zij-vorm geschreven. De ik-vorm is veel persoonlijker en had wat mij betreft in het hele boek aangehouden mogen worden. De ontwikkelingen rond Emile en de band tussen Emile en Joanne blijven boeien. Problemen worden met name door Joanne op een creatieve manier opgelost. Het het boek had wel een stuk minder dik mogen zijn dan 639 pagina’s. De vele flashbacks dragen wel bij aan verdieping van de karakters van Emile en Joanne en helpen om begrijpen waarom ze doen wat ze doen en voelen wat ze voelen, maar een aantal ervan voegt weinig toe aan het verhaal en haalt de vaart er uit.

Da Costa verwerkt in dit boek haar kennis over meditatietechnieken en mindfulness oefeningen, gebaseerd op volledige aandacht in het nu, visualisatie en affirmatie. Joanne vindt er rust in, soms diep geluk, maar wekt niet de indruk dat dit geluk lang beklijft. De zwijgzaamheid van Joanne wordt positief neergezet. Stilte is inderdaad prachtig, en helpt om bewuster te leven en beter te luisteren. Van de andere kant versterk het een gevoel van weemoed. Praten kan stilte verstoren, maar geeft ook gezelligheid en kan helpen om elkaar beter te leren kennen. Das Costa is duidelijk een voorstandster van een ecologisch meer verantwoorde manier te leven. Er staan mooie citaten in het boek, die passen bij de sfeer van het boek, maar tegen het einde van het boek wordt het teveel van het goede. Hoe mensen het financieel volhouden om 5 maanden van huis te zijn is knap, maar roept ook vragen op.

Als geheel is “Al het blauw van de hemel” een prachtig boek. De titel is goed gekozen en krijgt gaandeweg het boek een duidelijke betekenis. Da Costa laat zien dat hoe verdrietig jong-Alzheimer ook is, voor de persoon zelf en voor diens omgeving, er ok veel ruimte kan blijven voor liefde, geluk, en genieten van het leven. Het is een warm en menselijk boek, dat goed weergeeft hoe onze stemmingen ons handelen bepaald wordt door ons karakter en de omstandigheden.