Lezersrecensie

Moord op safari


Tommy Verhaegen Tommy Verhaegen
18 mrt 2024

Het verhaal zit vol mogelijkheden om een erg spannende thriller te worden. Toch worden die niet of zeker niet ten volle gebruikt. Ze dienen enkel als aanvulling voor de hoofdlijn – een verkeersongeval met triviale afloop dat na 21 jaar de betrokkenen tot moord drijft.
Persoonlijk zie ik het als ‘het verhaal van de gemiste kansen’

Een Nederlands gezin met twee tienerdochters gaat op safari naar de Okavango Delta in Botswana, Afrika.
Daar ontmoeten ze een Nederlande gids, die al 21 jaar in Afrika verblijft, zijn twee plaatselijk helpers en een universitair veldonderzoeker. De gebeurtenissen met deze twee groepen van 4 vormen de verhaallijn in de tegenwoordige tijd. Het avontuurlijke deel gaat over de gebeurtenissen tijdens de safari. Daarnaast zijn er heel wat onderhuidse spanningen en directe confrontaties, zowel binnen het gezin als tussen vader Nick en gids Liam.
Om dat te verklaren is er een reeks flashbacks naar een incident 21 jaar geleden waarbij zowel Nick, Liam als Dani betrokken waren.
Daartussen worden er met relatief grote afstand ook nog korte stukken geplaatst die uit een reisbrochure van de Okavango komen (en dat misschien ook wel doen, ze komen in elk geval echt over). Deze dienen eerder om het gevaar van een safari en het niet volgen van de regels te benadrukken en hebben verder weinig met de plot te maken.
De twee verhaallijnen lopen parallel en chronologisch in hun eigen tijdssegment naar hun eigen climax. Waarbij de climax in de huidige tijd merkwaardig genoeg eerst bereikt wordt en daarmee heel wat potentiële spanning wegneemt. De tweede verhaallijn kent een scene die zo vaakt herhaald wordt en waarbij zoveel gesuggereerd wordt dat wanneer daarmee de eigenlijke climax van het boek bereikt wordt dit veeleer een anti-climax is.

Het is origineel maar dat staat niet gelijk aan geloofwaardig. Er gebeurt 21 jaar geleden een ongeval met vluchtmisdrijf waarbij het aangereden slachtoffer (op de fiets) er afkomt met een verbrijzeld been: een stalen pin erin en levenslang een beetje manken, dat had heel wat erger kunnen zijn. Op het einde zal blijken dat het geen echt ongeval was maar opzet. Een betrokkene vlucht naar Afrika om gids te worden, beide anderen trouwen en krijgen twee kinderen, zitten er warmpjes bij en zijn over het algemeen gelukkig.
Een safari naar Afrika brengt de drie terug samen. Het is duidelijk dat de gids niet van plan is om nog ooit naar Nederland terug te keren en bovendien is zo’n zaak na 20 jaar compleet verjaard en zou er toch geen vervolging meer mogelijk zijn. Toch is dit reden voor moord (door natlatigheid weliswaar)!

De beste stukken uit het verhaal gaan over de belevenissen tijdens de safari. Daar zijn heel wat spannende momenten bij, niet in het minst wanneer Nick weer eens koppig de veiligheidsmaatregelen in de wind slaat, zichzelf en vaak ook de anderen in gevaar brengt. Maar telkens zal dit goed aflopen en zal Nick enkel zichzelf een zwaar verstuikte enkel bezorgen. Er zijn legio momenten om de spanning ten top te drijven maar de schrijfster kiest er voor om telkens alles weer met een sisser te doen aflopen.
Helemaal op het einde is er even een erg spannend moment bij de ontmaskering van Liam. Maar dat eindigt haast net zo snel als het werd opgebouwd, op een erg dramatische manier maar zonder een thriller-gevoel.

De karakters zijn levensecht voor zover het de safari aangaat. Inlandse gidsen met veel ervaring die hiermee een vast inkomen voor hun gezin verzekeren, tieners zullen altijd tieners zijn, gericht op uiterlijk, gemakzucht, korte aandachtsspanne, interesse voor de natuur…
Het echtpaar kent zijn strubbelingen, vooral in verband met de gids, een al snel zal blijken dat dat het gevolg is van een soort driehoeksverhouding van 21 jaar geleden. Hun reactie daarop komt overdreven over. Nick die zich balorig als een verwend kind gedraagt laat zien dat hij dat in wezen nog altijd is, het rijkeluiszoontje dat wraak wil nemen omdat hij als jongen gepest werd – en zijn pester was Liam.

Tussen de introductie van de karakters en het verloop van de gebeurtenissen die tot de dubbele climax zullen leiden, is niet zoveel ruimte. Op die korte tijd krijgt de lezer alle informatie over de karakters en dat inzicht zal niet meer veranderen. Het gaat natuurlijk ook over een korte safarai – maar toch ook over een tijdspannen van 21 jaar, en ook over die periode zijn ze niet echt veranderd.

De meest gesmaakte en best uitgewerkte passages gaan over het reservaat in Botswana en de fauna en flora die daar te zien zijn. Toch ook een rare indruk. Als de leeuw aanvalt en Liam bevriest gaat het over een enorm beest, een krachtexplosie enz. Als nadien Nick zijn herinneringen deelt is het een oud, krachteloos exemplaar.
Een safari met het gezin is enkel weggelegd voor de rijken zoals Nederlanders met twee inomens en rijke ouders. Het milieubewustzijn is voor Botswana een levensverzekering en zit er bij ons ingepompt.
Buitenschoolse aktiviteiten die belangrijker zijn dan studeren, het liegen tegen de ouders en bedriegen ervan was misschien 21 jaar geleden minder gebruikelijk dan het boek doet uitschijnen maar zeker niet onmogelijk.
Al bij al past de setting heel goed bij het verhaal.

Er zijn wel regelmatig momenten dat de spanning wat oploopt en nog veel meer die een potentieel voor spanningsopbouw bevatten maar dat wordt niet echt gebruikt. Het is vooral een verhaal van gemiste kansen.
Ik vermoed dat de schrijfster vertrokken is van de plot: een driehoeksverhouding, ongeval met vluchtmisdrijf, verkeerd persoon als dader aangewezen, echte dader gevlucht. Na 21 jaar confrontatie in Afrika. En daarrond heeft ze dan de verhaallijn van de safari geweven. Alleen zit in het eerste weinig of niks geloofwaardige spanning in en in het tweee wel.

Voor een verhaal dat over een safari gaat is het enorm vlak geschreven. Zelfs een oud Tarzan verhaal geeft veel meer spanning aan de jungle. Het blijft vlak, het ongeval wordt in de nachtmerrie van Dani tig keer herhaald zodat de climax wanneer die komt al een anti-climax geworden is.

Goed geschreven, jammer van de drukfouten die naar het einde toe wel een beetje vervelend werden. Ik zat heel de tijd te wachten op het echte thrillerelement, dat heb ik niet gevonden.

Reacties

Meer recensies van Tommy Verhaegen

Boeken van dezelfde auteur