Rauw en boeiend

Kan me helemaal voorstellen dat dit boek de Booker Prize en andere prijzen heeft gewonnen toen het eindelijk uit kwam. Keri Hulme was 18 toen ze begon aan dit verhaal en dertig toen ze het ongeveer in de huidige versie klaar had. Vervolgens is ze zes jaar bezig geweest een uitgever te vinden en vond uiteindelijk een feministische uitgeverij bereid het te publiceren.

Inmiddels zijn er meer auteurs die Maori zijn of goede romans over Maori schrijven. Dat was niet het geval toen dit boeiende, rauwe, poëtische boek eindelijk uitkwam. Het sloeg in als een bom: de eerste editie was in no time uitverkocht. En vervolgens sleepte deze roman ook nog drie prijzen in de wacht.

Het boek begint met wat bijna een gedicht is. Deze proloog verduidelijkt, blijkt later, het verleden van de hoofdpersonen. Het is bijna alsof je een 'song-line' leest die de Aboriginal gebruiken in Australië. Maar hier krijgt de lezer te maken met Maori, die af en toe hun taal gebruiken (zonder uitleg) en leven volgens hun eigen regels, uitgebreide familie-relaties en met wat resteert van hun eigen geschiedenis en legenden. De Engelse titel, Bone-People, is een vertaling van een Maori zin die één van de hoofdpersonages p een gegeven moment uitspreekt. Dat de Nederlandse titel Kerewin is geworden, is zo gek nog niet: zij is eigenlijk wel de belangrijkste hoofdpersoon en best uitgewerkte personage in het verhaal.

De drie hoofdpersonen ontmoeten elkaar bij toeval. Kerewin Holmes (vroeg me af in hoeverre de naam een band heeft met die van de auteur) is een succesvol kunstenares die haar talent kwijt blijkt te zijn. Ze heeft een deel van haar geld gebruikt om een ronde woontoren te laten bouwen, ergens aan een geïsoleerde kust in Nieuw Zeeland. Ze is deels Maori.

Ze leeft in praktisch volstrekt isolement en is bijna zelf-voorziend. Tot ze op een stormachtige dag een kind in haar "ivoren toren" vindt. Tot haar eigen verbazing zet Kerewin het kind niet linea recta buiten. Ze kan keihard zijn, maar is af en toe ook een ruwe-bolster-zachte-pit. Als ze per radio-telefoon probeert de ouders te waarschuwen waar hun kind is, krijgt ze de eerste dorpsroddel te horen.

Het vreemde kind blijkt nogal een reputatie te hebben. Aangezien geen van de familieleden blijkbaar beschikbaar is, blijft het vreemde kind dat na traumatische ervaringen niet kan praten, overnachten bij Kerewin. De volgende dag duikt de pleegvader op om het op te halen. Dit is het begin van een noodlottige vriendschap tussen drie beschadigde zielen.

Keri Hulme maakt knap gebruik van wisselend perspectief, zodat de lezer verschillende interpretaties van dezelfde situatie krijgt. Dit maakt het ook mogelijk om te zien hoe de personages werkelijk over een zelfde situatie denken, terwijl de ander of anderen er totaal naast kunnen zitten met hun eigen interpretatie. Want ieder heeft zijn verleden, zijn donkere kanten en geheimen. Dit wisselend perspectief blijkt echter nogal wat problemen op te leveren bij menig lezer.

Ook aura's zien, orakelen, voorspellende dromen en nachtmerries spelen een grote rol - wat ook niet door iedere lezer klakkeloos geaccepteerd wordt. Net als diverse symbolen die gebruikt worden, zoals de woontoren van Kerewin en andere spiralen en ronde vormen. Let ook even op hoe bijvoorbeeld de diverse huizen een rol spelen en ook veranderen in de loop van het verhaal. Zo bevat dit boek meer boeiende lagen.

Qua genre, denk ik dat dit boek gerekend mag worden tot het Magisch Realisme. Het heeft zeker kenmerken van het post modernisme. Minder bekend met dergelijke stromingen: geniet gewoon van de beschrijvingen van de natuur en het rauwe leven aan de kust, de schuld en boete - niet alleen van dader, maar van de hele gemeenschap die had kunnen en moeten ingrijpen.

Verwacht dus geen zoetsappig, leest-lekker-weg boek met romantische happy-ending; in tegendeel - dit is een boeiende uitdaging.