Spionnen, vriendschap, liefde, verraad

Anthony Quinn gebruikte echte gegevens voor zijn fictieve spionage roman: "Our Friends in Berlin". Zijn verhaal speelt zich af in Engeland, tijdens de Tweede Wereldoorlog. Onderwerp: het feit dat sommige Britten sympathiseerden met de nazi's.

Quinns held noemt zich Jake Hoste en pretendeert een Gestapo spion te zijn. Hij beweert direct toegang te hebben tot Hitler. Zo kan hij infiltreren in de Engelse "vijfde colonne".

Deze Engelse nazi's verenigden zich in groepen, spioneerden voor Duitsland en planden aanslagen. Hoste onderhoudt contacten met individuen en groepen die nog niet door de Britse regering geïnterneerd zijn.

Het verhaal start in 1941. Na een avond-dienst voor de ARP, ontdekt Hoste dat zijn huis door een bombardement totaal verwoest is. De ARP was verantwoordelijk voor het beschermen van burgers voor, tijdens, na bombardementen.

Hoste is alles kwijt. Uiteindelijk besluit hij zijn vriend Traherne om hulp te vragen. Traherne is collega-spion. Hij blijkt later ook verantwoordelijk voor de rekrutering van Hoste door MI5.

MI5 maakt jacht op een geducht spion en verrader, de geheimzinnige Marita Pardoe. Ze hebben geen recente informatie. Nadat haar man geïnterneerd is wegens Nazisympathieën, lijkt voormalige Mosley aanhangster Marita te zijn verdwenen.

Bij toeval horen Hoste en collega's over een kennis van Marita. Deze Amy Strallen werkt voor een huwelijksbureau in Londen. Is zij óók lid van de gevreesde "vijfde colonne"? Marita en Amy hebben immers vóór de oorlog samen Nazi-Duitsland bezocht?

Hoste zal de zaak onderzoeken. De lezer weet dan al, dat Amy geen nazi is en geen contact meer heeft met Marita. Via een list manipuleert Hoste Amy, zodat ze een brief aan Marita's moeder schrijft.

De brief veroorzaakt een kettingreactie. Jaren later wordt Amy geconfronteerd met de gevolgen van spionage activiteiten, waar ze toevallig bij betrokken raakte.

Vóór het zover is, geniet de lezer van spannende ontwikkelingen, onverwachte onthullingen, verijdelde aanslagen, spionage, verraad - en "romance". Daarnaast draait het ook om het verraden van vaderland en idealen en vooral van sympathieën, vriendschap, gevoelens, liefde.

Quinn is niet bang om de ongeschreven regels van het genre te doorbreken. Dit maakt het boek iets beter, dan een doorsnee spionage thriller. Uiteraard gebruikt Quinn een hoog tempo, rappe ontwikkelingen en oplopende spanning; maar ook conflicten tussen hoofdpersonen en hun gevoelens.

In dit boek zijn de vrouwen niet passief. Zo is Marita opgewassen tegen Hoste en zijn MI5-collega's. Daarnaast zijn haar motieven complex. Bovendien sterven aan het eind van Quinns verhaal niet alle slechteriken.

Nadat zijn fictieve verhaal is afgerond, legt Quinn kort uit wat hem inspireerde tot het schrijven van dit boek. Huwelijksbemiddelingsbureaus waren echt in opkomst tijdens de oorlog. Zijn fictieve Jack Hoste bestond ook echt, onder een andere naam. Quinn verwijst naar non-fictie boeken, geschreven door onder andere Ben Macintyre en Philip Ziegler.

Saillant detail: de echte spion werd het slachtoffer van een hetze na de oorlog. Hij durfde te beweren dat MI5 en MI6 geïnfiltreerd waren door de Russen. Geïnteresseerd in het verhaal rond die Russische spion? Lees Macintyre's non-fictie "Spy among Friends", in het Nederlands verschenen als "Een spion onder vrienden".