Ik vind het best

De Noorse schrijver Per Petterson wordt in Noorwegen beschouwd als één van de grootste hedendaagse schrijvers. In Nederland brak hij door toen zijn roman Twee Wegen in maart 2014 door het boekenpanel van DWDD werd verkozen tot boek van de maand. De hoofdpersonen in de boeken van Per Petterson zijn allen getekend door een getroebleerde jeugd (alcoholmisbruik, huiselijk geweld, ..).

Dit geldt ook voor Audun Sletten, de hoofdpersoon in Ik vind het best. We volgen de jongen in zijn pubertijd. Het verhaal verspringt telkens in de tijd, hierdoor is het wel opletten geblazen. Door verschillende gebeurtenissen in het leven van Audun, het overlijden van zijn broertje, zijn bijbaantje, zijn poging om te ontsnappen aan het onveilige gezin en zijn baan in een drukkerij krijg je als lezer een steeds beter beeld van de impact van een onveilige jeugd. Audun trekt een schild rond zich op. “Ik vind het best” wordt zijn lijfspreuk. Maar tussen de regels door vindt hij het helemaal niet best en schuilt er achter een stoere knul die snel op de vuist gaat een gevoelige jongen.

Per Petterson schrijft in prettig leesbare, eenvoudige en beeldende taal, zonder veel opsmuk. Hij laat je kijken door de ogen van Audun, die een nauwgezet verslag doet van zijn leven en de wat desolate, Noorse omgeving. Soms lijkt het, alsof hij de woorden spontaan op papier heeft gezet. Petterson benoemt grote emoties nauwelijks. Toch slaagt hij er door zijn prachtige, fijngevoelige schrijfstijl in, om je helemaal mee te sleuren in het verhaal:

“Wat ik doe, doe ik goed genoeg. Wat ik hoor, onthoud ik en begrijp ik, ik ben zeker niet dom, maar het lijkt of de rest van de klas bezig is met een reis waar ik niets van afweet, een geheim verbond tussen leraar en leerling waar ik geen lid van ben. Ze weten iets wat ik niet weet en zo is het al de hele tijd.”

Naast een heleboel ellende is er in deze roman ook ruimte voor hoop. Kleine lichtpuntjes in de vorm van onvoorwaardelijke vriendschap en steun maken de zware problematiek lichter te verteren:

“Je weet het, Audun, je bent achttien. Dat is een lastige tijd. Er gebeurt zoveel tegelijkertijd en achteraf noemen sommigen het de mooiste tijd van hun leven en anderen de ergste, en het is allebei waar. Mensen hebben verschillende levens. Mensen zijn verschillend. Sommigen gaat het altijd voor de wind, ik ken ze wel. Maar één ding is zeker; op een dag is alles anders. Je bent niet je hele leven achttien.”

Een aanrader voor wie houdt van psychologische romans over kleine levens.
Vier sterren.