Een cultureel-historische caleidoscoop

Het Boek van de Kinderen’, is een roman die zich afspeelt in het Engeland van rond 1900. Dat wil zeggen: te midden van de politieke, artistieke en seksuele onrust die de geboorte van het socialisme en het modernisme inluidden. Er hangt verwachting in de lucht, een zucht naar verandering, een geloof in nieuwe idealen: in vrije liefde, vrouwenrechten en de verheffing van arbeiders. De personages zijn kinderboekenschrijvers, theosofen, Fabians en vrijdenkers.   Byatt zoemt in microscopisch detail in op twee huishoudens, die in de loop van de roman steeds nauwere banden krijgen. 

De schrijfster voert ruim twintig complexe figuren op en met name Olive en Benedict blijven intrigeren. Dat deze roman eindigt met de Eerste Wereldoorlog is logisch, want het verhaal is als een neerwaartse spiraal die uitmondt in vernietiging. De oorlog veegde het laat-Edwardiaanse Engeland weg. Het is jammer dat Byatt, die zoveel ruimte neemt voor de beschrijving van haar setting, de oorlog zo snel afwerkt. Daardoor heeft het slot van dit boek niet de emotionele weerklank die het toch verdient.

Byatt is een literatuurwetenschapper en gewend om college te geven. Dat is goed te merken in Het Boek van de Kinderen. Als een docent stopt ze allerlei literaire wetenswaardigheden in haar verhaal.

Ik heb ervan genoten. Eigenlijk moet je tussendoor alles opzoeken wat Byatt aanstipt en waar je veel meer over zou willen weten. Een paar stukken (vooral de politieke) heb ik wat diagonaler gelezen, maar meestal was het toch te interessant om over te slaan. Een schitterend boek en dus zeker een aanrader.