Beangstigend, mooi, fragiel

“Maar je ogen dichtdoen en erop vertrouwen dat er weer een morgen zal zijn, dat is een hele opgave geworden.”

Orkanen en overstromingen teisteren de wereld. Jonathan zoekt een vluchtweg. Weg uit New York, weg uit zijn huidige leven, weg uit het verleden. Hij komt terecht in Drake’s Motel in Miami, een zinkende stad, waar hij hulp biedt aan vluchtelingen, gewonden helpt, rouwenden troost en vermisten zoekt. Zijn zoon Tommi wordt hier geboren. Schimmeldraden woekeren in dit jonge lichaam. Wat valt er nog te redden, hoe ver gaat Jonathan hiervoor?

“Alles wat stierf en kapotging was een droom. Onze liefde, die was werkelijk.”

Het begin van het verhaal is haast filmisch. Het beeld van het vervallen motel, het vervuilde zwembad, de mensen die hier hun toevlucht zoeken, een zwempartij. Zo surrealistisch en macaber. En dan bouwt het verhaal zich langzaam op, heden en verleden in elkaar verweven. Het verlies van zijn moeder en broertje tijdens zijn jeugdjaren, de twijfel of het nu nog verantwoord is om nog een kind op deze teloorgaande wereld te zetten, de allesomvattende liefde voor zijn zoontje. Rauw, intens en wondermooi weet André Platteel dit te brengen, puttend uit zijn eigen bewogen ervaringen. Zo doorleefd, zo intens. De enige kans voor Jonathan en Tommi om te overleven of te genezen is terug één te worden met de natuur, één te worden met het leven. Zo zijn naast hoop ook dood en verval altijd aanwezig. Dit thema was voor mij persoonlijk het hoogtepunt van het verhaal. Maar er valt nog zoveel te vertellen over de inhoud en opbouw van Ooit waren wij vogels, het is een ware ontdekkingstocht. Hoe privileges uit het verleden geen garantie bieden, de kracht van de natuur, een samenleving op de rand van chaos en verwoesting,… Een rijk verhaal dat stemt tot reflectie. Hoe nietig en tegelijkertijd ook groots het leven is.

Een bijzonder intrigerend verhaal dus, maar de kracht zit ook in de hoogstaande schrijfstijl. Conversaties en hoofdstukken opgebouwd uit fragmenten en citaten uit de literatuur, de vogels als terugkerend thema, een einde dat zo diep raakt, afsluiten met hoofdstuk 0 om de cirkel rond te maken,… respect!

De omslag met neonkleuren, schimmeldraden in het binnenwerk, rode draden in het boekkatern, knappe lay-out. Dit plaatje klopt gewoon.

Ik ben diep onder de indruk van Ooit waren wij vogels. Zowel de inhoud, schrijfstijl als vormgeving zijn uniek en klassevol. Verdomd mooi, hier hou ik van.

“Er zal geen monument meer gemaakt kunnen worden waarop al die namen geëtst en geëerd kunnen worden, geen stad die nog een datum kan prikken om te herinneren, de aarde zelf is het monument waarin de nagedachtenis aan hen die gevallen zijn met bot en bloed worden beschreven, onleesbaar of vergeten voor hen die na ons komen.”