Hoogmoedig en hoogdravend

Klimaatcantate verscheen bij uitgeverij Atlas Contact en wordt bestempeld als ‘totaalroman’, evenals De ontdekking van de hemel van Harry Mulisch, een werk dat in de roman een rol speelt. Van de auteur Eppo Leon weten we enkel dat hij zich ‘in een vervallen hutje in de verlaten bergen van Costa Rica wijdt aan ledigheid en literatuur.’ Vijf personages van begin jaren zeventig tot halverwege deze eeuw, de kunst verheven boven alles en een strijd om de wereld te redden van de klimaatverandering. Het is niet niks wat deze Eppo Leon tracht te bewerkstelligen in zijn ‘totaalroman’. Daarnaast worden feit en fictie verweven tot één geheel, langs sociëteit De Kring, de Club van Rome, Shell en Greta Thunberg ontstaat een verhaal waarin de kunsten de hoogste rol spelen. De megalomane mannelijke hoofdpersonages werken op de zenuwen, klimaatactiviste Quinta lijkt dit megalomane trekje van haar ‘al dan niet’-vader en componist Ernest te hebben overgenomen, daar waar de meeste vrouwelijke personages hun talenten en ambities op een laag pitje zetten ten behoeve van de mannelijke godheid in hun leven. Tel daar het hoogdravende taalgebruik bij op en de irritatie is meer dan compleet. ‘Pauline keek omhoog en wist opeens exact wat haar te doen stond. In het licht van een vallende ster reflecteerde haar donkere ziel. Creatieve destructie. Je moest vernietigen om weer te kunnen opbouwen.’ De structuur van Klimaatcantate is daarentegen wel knap in elkaar gezet, hoewel de sprongen in de chronologie soms voor vraagtekens zorgen tijdens het lezen. Over het algemeen zit het geheel echter ingenieus in elkaar en vooral het laatste deel van het boek maakt het verhaal interessant. De metastructuur die daar uitgestippeld wordt doet de vraag rijzen of Leon het dan toch allemaal ironisch bedoeld heeft, maar tegelijk blijft het werk té serieus om humoristisch of kritisch te zijn. De thema’s die Leon met elkaar probeert te verbinden zijn zeker de moeite waard, maar Klimaatcantate slaagt er niet in om ze op een aantrekkelijke of inspirerende manier te presenteren. De ambitie om een totaalroman te schrijven is nog tot daaraan toe, maar de ambitie om de draak te steken met het idee van een totaalroman neigt naar hoogmoed. Er spreekt dan ook bovenal een zekere afgunst uit dit boek.