Lezersrecensie

Rumi Gedichten


Katja van Meurs Katja van Meurs
5 mrt 2022

Wat opvalt is het kleine 'schattige' formaat van dit boekje: de symbolische afbeelding, zachte kleuren en een duidelijke titel. Het ligt prettig in de hand met de buigzame kaft. Een boekje wat je erbij pakt voor een moment van bezinning en inspiratie.
De gedichten nodigen uit tot nadenken, stil staan bij wat Rumi hier probeert te zeggen; welke boodschap hij mee wil geven over het leven en over de dood.
Het zijn geen 'gemakkelijke' gedichten en dat hoeft uiteraard ook niet. Een aansprekend gedicht (verkort) is bijvoorbeeld: Wie is daar?

Iemand klopte aan de deur van een vriend.

  • Wie is daar?
  • Ik ben het.
    Waarop de vriend antwoordde:
  • Ga heen, de tijd is nog niet rijp.

Weer klopte hij aan de deur van de vriend.

  • Wie is daar?
    -Jij bent het.
    Nu jij mij bent is het tijd dat je binnenkomt, want in dit huis is geen ruimte voor twee ego´s.

Het is heel bijzonder dat wij zijn teksten heden ten dage kunnen lezen terwijl deze soefimystieke Perzische dichter in de dertiende eeuw leefde, van 1207 tot 1273.
Geboren als Mevlana Djelal al-din Rumi, in het huidige Afghanistan, toen onderdeel van het Perzische rijk.

Rumi's leermeester was de derwisj Shams Tabriz (derwisj is een islamitische soefigeestelijke die de gelofte van armoede heeft afgelegd).
Hij benoemt Shams vaak letterlijk in zijn teksten of ook is hij vaak symbolisch aanwezig als het actieve, stralende principe van de zon. Shams betekent in het Arabisch ook 'zon.'
In zijn gedichten gaat het vaak ook over wijn als goddelijke essentie.
Rumi doet veel aan natuursymboliek: zon, maan, woestijn, water, het riet.
Een stroming binnen het Perzisch soefisme zocht extase, gevoed door muziek, zang, poëzie en dans. Rumi's verwijzingen naar muziek zijn talrijk.
Hij leeft ook nog voort in de Mevlevi-orde der dansende derwisjen.

De redactie en vertaling zijn gedaan door Wim van der Zwan, hij schrijft ook de inleiding.
Hij geeft aan dat hij zich heeft bediend van diverse Engelse vertalingen van het werk van Rumi. Deze Engelse vertalingen hebben op hun beurt eigen kleuring gegeven aan Rumi en Wim van der Zwan heeft met zijn vertaalwerk een poging gedaan onder woorden te brengen van wat hij zelf denkt en voelt bij Rumi's woorden.
Voor het gemak van verwijzing voorzag hij ook de meeste gedichten van een titel. Het resultaat is niet Rumi, maar zijn visie op Rumi.
Dit boekje bevat een selecte samenstelling van het omvangrijke oeuvre van Rumi die vooral intuïtief tot stand kwam.

Doet deze wetenschap af aan lezen van de gedichten?
Misschien een beetje...al heeft de vertaler, voor zover ik dat kan beoordelen, vast goed werk verricht en zijn uiterste best gedaan zo dicht mogelijk bij Rumi's essentie te blijven.
Dit boekje is een mooie eerste kennismaking met Rumi's werk. En de vertalingen en interpretaties dragen wellicht juist bij aan het toegankelijker maken van Rumi' s werk aan het hedendaagse publiek!

Reacties

Meer recensies van Katja van Meurs

Boeken van dezelfde auteur