In één woord: steengoed

'In één klein steentje uit een rivierbed staat heel de geschiedenis van het heelal gegrift.'

Toen ik op literair platform Karakters.nu een voorpublicatie van Kenkō's De kunst van het nietsdoen las – het boek is onlangs voor het eerst door Jos Vos in het Nederlands vertaald en verschenen bij Van Oorschot – zag ik in een toelichting een naam van een Japanse auteur voorbijkomen waarvan ik nog niet eerder had gehoord: Hikaru Okuizumi. Voor zijn bekendste werk Ishi no Raireki (1993), in het Engels vertaald naar The Stones Cry Out, won hij de Akutagawa Prize, één van de meest prestigieuze literaire prijzen van Japan. De Nederlandse vertaling, van de hand van Jacques Westerhoven, luistert naar de ietwat plechtige titel De stenen getuigen, maar toch besloot ik een tweedehands editie op de kop te tikken.

Puike beslissing, zo blijkt nu.

Dit werk laat zich in één woord definiëren: steengoed – en nee, ik schaam me niet om die veel te gemakkelijke woordspeling. Deze slechts 140 pagina's tellende roman bevat alles wat ik in een kwalitatief hoogstaande roman zoek: kraakhelder, ingetogen en tegelijkertijd meeslepend geschreven proza (een knappe combinatie die betrekkelijk zeldzaam is), de sporadische filosofische inzichten, levensechte en imperfecte personages, gruwelijke details die aan het licht worden gebracht, een verhaallijn die zich geleidelijk naar een verontrustende climax toewerkt en genoeg ruimte overlaat voor meerdere interpretaties. Bovendien is de vertaling, op een aantal kleine storende herhalingen ('in arren moede') na, uitmuntend te noemen.

Normaliter wil ik vooraf altijd weten waar een roman over gaat en of het mijn tijd waard is, maar tijdens het lezen ervoer ik spijt dat ik de achterflap vooraf las. Blijf weg bij de achterflap, want deze geeft teveel weg van de plot. Probeer gewoon ergens een e-book of een tweedehands exemplaar aan te schaffen en duik er zonder voorkennis in. Met de hand op het hart: dit boek is zonder meer je geld, tijd en moeite waard.

‘Herinneringen zijn niet anders dan in landschappen veranderde gebeurtenissen, en voor mensen van een zekere leeftijd biedt het verleden meer afwisseling dan de toekomst omdat ze de landschappen van het verleden op verschillende manieren kunnen schilderen.’ (p. 92)