Een vogelaar observeert en deelt wat hij ziet

Vanuit zijn schrijfhut op een heuvelflank in het zuiden van Spanje observeert Stefan Brijs de natuur in de vallei. Het komen en gaan van de vogels door de seizoenen heen, de groei van planten en bomen. Tot in de kleinste details beschrijft hij gedrag en kleur van vogels. Net als de verschillen in aantallen jongen per nest en hoe ze uitvliegen. Blijven ze terugkomen op het nest om de nachten door te brengen en gevoerd te worden of juist niet (nestblijvers versus nestvlieders).
“Berichten uit de vallei” is opgedeeld in vier delen, de vier seizoenen, en bestrijkt meerdere jaren.
Naast observeren vanuit zijn schrijfhut maakt amateur vogelaar Brijs ook tochten om bekende en onbekende natuurgebieden in Andalusië en de Extremadura te bezoeken en de specifieke natuur daar te onderzoeken. Grote verschillen ziet hij in natte en droge perioden.
Vol liefde schrijft hij over de prachtige vogels, zoals de bijeneter, die hij ziet. Verhalen over de torenvalken, die het hele jaar blijven en hij daardoor goed kan bestuderen. Een deel van de zwaluwen bouwen hun eigen nest, maar er hangen ook een paar kunstnesten. Gelukkig maar, want als een van de nesten valt als er jonge vogels zijn, kan Brijs ze in een leeg kunstnest zetten.
Het voert te ver hier alle vogels, planten en bomen te noemen die beschreven staan. Wel is het vermelden waard dat Brijs ook regelmatig planten en vogels zag, die nog geen Nederlandse naam hadden. Daarbij heeft hij zijn best gedaan ze daar wel van te voorzien.
Het gaat hem niet alleen om de bijzondere en weinig voorkomende vogels, de veel voorkomende vogels komen ruim aan bod.
Er is een lange periode van droogte, meer dan 100 dagen, en het landschap verandert. Wat een opluchting als de regen dan komt. Eerst een beetje en daarna komt het met bakken uit de hemel. De natuur fleurt op. Helaas komt met de regen ook storm met een aantal dodelijke slachtoffers.

Het taalgebruik van Stefan Brijs is ronduit poëtisch te noemen. Door de beschrijvingen waan je je aanwezig naast hem en zie je waar hij naar kijkt. Op een haast lyrische manier weet hij zijn liefde voor de natuur en scherpe observatievermogen te combineren tot een bijzonder boek dat iedereen zal aanspreken, vogelaar of niet. Regelmatig schrijft hij terloopse opmerkingen die erg humoristisch zijn.
Ook gaat hij in op de soms desastreuze manier waarop “de mens” met de natuur omgaat. Hoe eeuwenoude olijfbomen worden gekapt om er een plantage te maken met mango’s en avocado’s, die een grotere economische waarde hebben. En die ook nog eens veel water nodig hebben, waar al een tekort aan is. Hoe mensen de natuur vervuilen en geen respect tonen.

Stefan Brijs (29 december 1969, Genk, België) woont sinds 2014 in de bergen van Andalusië, noord van Málaga. In 2017 schreef hij hierover al het “Andalusisch logboek”.