Geen handboek, wel een inspirerend dagboek

In Handboek voor natuurwandelingen neemt Koos Dijksterhuis de lezer mee op twaalf wandelingen die hij door Nederland maakt. Elke wandeling begint met een getekend kaartje en beschrijft een bepaald soort wandelgebied, waaronder strand en duin, bos, heuvelland en rivier. Aan het einde van de wandeling staat het aantal stappen en gelopen kilometers vermeld. Het boek eindigt met een register.

De achterflap prijst dit boek aan als “het ideale natuurboek voor iedereen die graag meer wil waarnemen tijdens het wandelen, maar niet goed weet waar te beginnen”. Dit weet het boek helaas niet helemaal waar te maken.

Allereerst de gewandelde routes. Deze zijn globaal op getekende kaartjes aangegeven, maar een duidelijk startpunt en eindpunt is er niet en exacte routebeschrijvingen zijn er al helemaal niet. Dijksterhuis geeft in de inleiding aan dat dit een bewuste keuze is geweest, omdat hij niemand het genoegen om van de geplande route af te wijken wil onthouden. Helaas houdt dit in dat de lezer zelf een route zal moeten plannen en dan maar moet hopen in het juiste gebied te zijn om de genoemde flora en fauna tegen te komen.

Er worden veel planten en dieren genoemd in dit boek. Alhoewel er over het algemeen een uiterlijke beschrijving volgt, zal de beginnende wandelaar toch echt internet moeten raadplegen om de beschreven planten en dieren te kunnen herkennen. Afbeeldingen ontbreken in dit boek, maar zouden geen overbodige luxe zijn geweest. Hoe de lezer de genoemde planten en dieren zelf zou kunnen vinden en herkennen, wordt nergens beschreven. Wel volgen er veel weetjes. Interessant, maar waarschijnlijk vooral leuk voor de insiders.

Dat wil niet zeggen dat Handboek voor natuurwandelingen een slecht boek is, het is alleen geen handboek. Dijksterhuis weet zijn wandelingen met veel enthousiasme te vertellen en heeft bij zijn waarnemingen altijd wel wat feitjes paraat. Door de ik-vorm van het verhaal is het net alsof de lezer met hem mee wandelt. Dijksterhuis doet verslag van alles wat hij ziet en hoort, maar benoemt ook de weersomstandigheden, mensen die hij tegenkomt en het krijgen van blaren. Hierdoor doet dit boek meer aan als een dagboek.

De beginnende wandelaar kan waarschijnlijk beter een ander handboek zoeken. Handboek voor natuurwandelingen is een inspirerend dagboek dat motiveert om zelf eens te gaan wandelen, maar de lezer die niet weet hoe dit aan te pakken, weet dat na het lezen van dit boek nog steeds niet.