Rake maatschappijkritiek

T.C. Boyle is een gevestigde naam in de Amerikaanse literatuur. In zijn allernieuwste werk Wie storm zaait is terug te zien dat Boyle professor Engels met een PhD in literatuur is. Hij levert een geëngageerd verhaal dat bol staat van de maatschappijkritiek. Door de virtuoze zinnen leest het boek ondanks het hoge literaire niveau gemakkelijk weg.

In Wie storm zaait maakt de lezer kennis met Sara en Adam. Sara is het op veel punten niet met de Amerikaanse regering eens en probeert zich zo veel mogelijk van haar omgeving te distantiëren. Dan wordt ze verliefd op de veel jongere Adam die zichzelf voorstelt als Colter (naar de Amerikaanse ontdekkingsreiziger John Colter). Adam lijkt dezelfde idealen na te streven, maar langzaam wordt duidelijk dat Adam zijn vijanden wel erg serieus neemt.

Amerikaans
T.C. Boyle is een Amerikaan, zijn boek is ook een typisch Amerikaans boek. Het verhaal is daarom voor lezers zonder specifieke interesse in de geschiedenis van de Verenigde Staten soms lastig te volgen. Adam rechtvaardigt zijn daden tegenover de overheid continue aan de hand van avonturenverhalen die hij vertelt over de ontdekkingsreizen van John Colter, die in zijn eentje aanvallen van Indianenstammen overleefde. Gelukkig maakt de schrijfstijl van Boyle veel goed, zijn afwisseling tussen literaire passages en korte dialogen die lezen als een detectiveroman maken het verhaal leesbaar. Het abrupte einde doet vervolgens weer een beetje af aan die leeservaring.

Paranoïde
De verhalen die Adam over Colter vertelt laten op hun beurt wel mooi zien hoe paranoïde Adam is geworden als het gaat om de Amerikaanse overheid in de eenentwintigste eeuw. ‘Want de piraten van het bankwezen waren nog niet klaar met het verkrachten van de Verenigde Staten, en eisten monsterbedragen als aanbetaling.’ Het verhaal levert constant kritiek op de bureaucratie en de consumptiemaatschappij zoals die vandaag de dag in Amerika bestaat en dat is gedurfd. De hang naar vrijheid, onafhankelijkheid en de wildernis geeft het pessimistische wereldbeeld van de personages goed weer en dat maakt hen interessant als personen.

Al met al is Wie storm zaait een mooi literair en Amerikaans werk voor de liefhebber.

[Deze recensie verscheen eerder (2015) op CLEEFT]