Lezersrecensie
Een prachtig boek, een fraaie geschiedenis, een nare vent
Zijl, Annejet van der - De zwevende wereld
Hollands Diep Amsterdam, 320 pagina’s
Niet eerder las ik iets van Annejet van der Zijl en ik vermoed, verwacht dat dat onterecht zal blijken te zijn. Dit boek lees ik nu dus wel, vooral omdat onderwerp, thematiek en tijdsbeeld mij enorm interesseren. En al heel snel begrijp ik dat van der Zijl mij niet teleur zal stellen. Ze is een uitstekend schrijver met een mooie stijl. Bovendien is dit een fraai uitgegeven boek, voorzien van vele prachtige illustraties!
Het boek begint met de levensgeschiedenis van Philip Franz von Siebold (1796-1866) die als factorijarts een zesjarig contract tekent voor een verblijf op Desjima, een klein eiland in de stad Nagasaki. Omdat von Siebold een uiterst ambitieus man bleek en zich niet hield aan de strenge voorschriften van de Japanse overheid werd hij in 1829 gearresteerd en voor het leven uit Japan verbannen. Noodgedwongen moest hij zijn dochter achterlaten. Als de moeder van zijn dochter, von Siebold hield zielsveel van beiden, min of meer noodgedwongen met een Japanse man trouwt, wordt het ego van de voormalig factorijarts dusdanig gekrenkt dat hij het contact met beiden verbreekt. We schrijven 1832.
Von Siebold verloor, vooral door zijn naijverig karakter, steeds meer vrienden en alle sympathie. Hij was gewoon geen aardige kerel maar een over het paard getilde narcist. Je gaat niet bijster veel sympathie voor hem koesteren. Ook de buitenwacht tijdens zijn leven oordeelde niet positief: Von Siebold was dictatoriaal, impulsief en arrogant. Zijn liefde voor Japan leek evenwel oprecht. Maar naar zijn Japanse vrouw en hun dochter keek hij al die jaren niet om. Pas in 1859 kon hij terugkeren naar Japan. En ontmoette hij ook zijn Japanse vrouw en dochter. Maar von Siebold toonde zich maar een beroerde vader en had totaal geen belangstelling voor wat zijn dochter echt dreef: haar fascinatie voor de geneeskunde.
In kort bestek schetst Annejet van der Zijl de afloop van deze geschiedenis en hoe het Japan sindsdien verging tot en met de Amerikaanse misdaden tegen de menselijkheid met hun bommen op Hiroshima en Nagasaki. Japan laat zich niet eenvoudig doorgronden, ik was er enkele keren in de jaren negentig van de vorige eeuw: fascinerend, intrigerend, verbluffend! Maar iets van het land echt begrijpen is me toen niet gelukt. Van der Zijl liet me zien waarom niet.
Zij schreef een prachtig boek over een bedenkelijke man met een prachtige dochter. Ik heb van dit zeer goed geschreven verhaal enorm genoten. Ik kwam drie opmerkelijke taalfoutjes tegen: ‘het soort functie die’, ‘niewerwetse’ en tot slot ‘onvangenheid’. Kleinigheden die niets afdoen aan dit fraaie boek.
Enno Nuy
Januari 2026
Hollands Diep Amsterdam, 320 pagina’s
Niet eerder las ik iets van Annejet van der Zijl en ik vermoed, verwacht dat dat onterecht zal blijken te zijn. Dit boek lees ik nu dus wel, vooral omdat onderwerp, thematiek en tijdsbeeld mij enorm interesseren. En al heel snel begrijp ik dat van der Zijl mij niet teleur zal stellen. Ze is een uitstekend schrijver met een mooie stijl. Bovendien is dit een fraai uitgegeven boek, voorzien van vele prachtige illustraties!
Het boek begint met de levensgeschiedenis van Philip Franz von Siebold (1796-1866) die als factorijarts een zesjarig contract tekent voor een verblijf op Desjima, een klein eiland in de stad Nagasaki. Omdat von Siebold een uiterst ambitieus man bleek en zich niet hield aan de strenge voorschriften van de Japanse overheid werd hij in 1829 gearresteerd en voor het leven uit Japan verbannen. Noodgedwongen moest hij zijn dochter achterlaten. Als de moeder van zijn dochter, von Siebold hield zielsveel van beiden, min of meer noodgedwongen met een Japanse man trouwt, wordt het ego van de voormalig factorijarts dusdanig gekrenkt dat hij het contact met beiden verbreekt. We schrijven 1832.
Von Siebold verloor, vooral door zijn naijverig karakter, steeds meer vrienden en alle sympathie. Hij was gewoon geen aardige kerel maar een over het paard getilde narcist. Je gaat niet bijster veel sympathie voor hem koesteren. Ook de buitenwacht tijdens zijn leven oordeelde niet positief: Von Siebold was dictatoriaal, impulsief en arrogant. Zijn liefde voor Japan leek evenwel oprecht. Maar naar zijn Japanse vrouw en hun dochter keek hij al die jaren niet om. Pas in 1859 kon hij terugkeren naar Japan. En ontmoette hij ook zijn Japanse vrouw en dochter. Maar von Siebold toonde zich maar een beroerde vader en had totaal geen belangstelling voor wat zijn dochter echt dreef: haar fascinatie voor de geneeskunde.
In kort bestek schetst Annejet van der Zijl de afloop van deze geschiedenis en hoe het Japan sindsdien verging tot en met de Amerikaanse misdaden tegen de menselijkheid met hun bommen op Hiroshima en Nagasaki. Japan laat zich niet eenvoudig doorgronden, ik was er enkele keren in de jaren negentig van de vorige eeuw: fascinerend, intrigerend, verbluffend! Maar iets van het land echt begrijpen is me toen niet gelukt. Van der Zijl liet me zien waarom niet.
Zij schreef een prachtig boek over een bedenkelijke man met een prachtige dochter. Ik heb van dit zeer goed geschreven verhaal enorm genoten. Ik kwam drie opmerkelijke taalfoutjes tegen: ‘het soort functie die’, ‘niewerwetse’ en tot slot ‘onvangenheid’. Kleinigheden die niets afdoen aan dit fraaie boek.
Enno Nuy
Januari 2026
2
Reageer op deze recensie
