Spel van zwaarte en luchtigheid

Drie parallelle levens. Twee jonge intellectuelen die tegen ongelijke machtsverhoudingen aanlopen en van daaruit reflecteren op hun eigen privileges of hindernissen. En één (op Philip Roth geënte) societyschrijver op leeftijd naar wie de mensen luisteren en wiens wereldbeeld serieus wordt genomen. Voor twintiger Alice maskeren gulle cadeautjes en onverdeelde adoratie dat haar nieuwe liefdespartner - de gelauwerde auteur Ezra Blazer - eigenlijk verlangt dat zij zichzelf wegcijfert voor hem. In de schaduw van hun leeftijdsverschil en zijn verwachtingen over haar vrouw-zijn. Voor de Koerdisch-Amerikaanse Amar Jaafari roept een bureaucratische horrorsituatie op Heathrow herinneringen op aan zijn verwording tussen verschillende culturen. Van zijn Amerikaanse jeugd tor zijn studentenjaren in het Verenigd Koninkrijk en de sporadische tripjes naar een door oorlog verscheurd Irak. In de schaduw van globalisering, marginalisering en geopolitieke spanningen. Tot slot treedt Ezra Blazer vol in het licht wanneer hij tijdens een radio-interview de kans krijgt om zijn eigen persona op te leuken met scheutige anekdotes over zijn eigen schelmenromantiek.

Met postmodern vernuft als perspectiefwisselingen maakt Lisa Halliday in 'Asymmetry' (2018) de contrasten belangrijker dan de continuïteit in het plot. De roman ontvouwt zich namelijk als een drieluik van afzonderlijke segmenten (Alice, Amar, Ezra Blazer) waarin slechts op zeer subtiele wijze naar elkaar wordt verwezen. Wat er niet gezegd wordt is belangrijker dan de directe relatie tot elkaar. Toch zit er een thematische ontwikkeling in de ervaren afstand van personages tot oorlogsleed en hun eigen verantwoordelijkheid om een stem te geven aan de duistere kanten van het bestaan. Zoals Alice tijdens haar ogenschijnlijk luchtige liaison grasduint door loodzware teksten over de Holocaust op zoek naar haar eigen schrijversstem. Of Amar die op zijn beurt bitterzoete herinneringen heeft aan moederland Irak, maar tegelijkertijd niet bij het leed van zijn familieleden kan komen. Voor Ezra Blazer is de nasleep van de Tweede Wereldoorlog dan weer vooral verbonden met zijn eigen seksuele veroveringen op het Europese continent. Het maakt 'Asymmetry' (2018) tot een sterke tijdsschets over de intellectuele bespiegelingen rond het Amerikaanse optreden in Irak. Een beetje pedant en highbrow is' 't allemaal wel, maar tegelijkertijd heeft Halliday onmiskenbaar een eigen stijl in de manier waarop ze luchtigheid en zwaarte met elkaar laat strijden om aandacht.

(Met dank aan Willem Samuels)