het kan niet vaak genoeg verteld worden

De Joodse Truus Stern – van Zuiden zat in de Tweede Wereldoorlog ondergedoken op maar liefst 13 verschillende onderduikadressen. Ze is 16 jaar als ze moet onderduiken. Haar verhaal heeft ze vaak vertelt op scholen en op lezingen, maar nu is het ook opgetekend door Wendy Geuverink in een boek met de titel “Hoelang mag ik blijven?”. We lezen dat Truus uit een zeer hecht en liefdevol gezin komt. En net als zoveel andere Joodse families passen ze zich aan. Ze mogen stilletjes aan steeds minder, moeten een gele ster dragen en mogen bijvoorbeeld niet meer naar hun geliefde school. Als vader ‘vrijwillig’ afreist naar Westerbork, beslist moeder dat ze moeten onderduiken. Eerst nog samen, maar al snel alleen. Wat dan voor Truus volgt is een reis langs dertien adressen. Ze woont in huis bij gereformeerden, katholieken, verzetsmensen en zelfs NSB'ers die het voor het geld doen. Truus probeert zich onmiddellijk aan te passen. Wat doen ze? Wat zeggen ze? Wat vinden ze vervelend? Waar houden ze juist van? De angst dat ze haar weg zullen sturen is groot. Ze is onbeschermd en afhankelijk van het gezin waar ze verblijft. Bij sommige was ze kort en bij het laatste gezin vrij lang. Heel bizar, want in dit gezin gebeurden vreemde dingen. Het verhaal van Truus wordt af en toe door haarzelf verteld, maar meestal lees je het door de ogen van de schrijfster. En juist die stukken raakten me minder, het was meer een opsomming, ondanks dat het in de ik-vorm geschreven werd. Er komen geregeld Joodse woorden voor in het boek, deze worden achterin verklaard. Ook treffen we daar foto’s aan van Truus, haar ouders en broer, maar ook van haar kinderen en kleinkinderen.