Dagboek laat zien wat oorlog is

De twaalfjarige Yeva is tot februari 2022 een gewoon meisje dat bij haar oma woont, vriendinnen heeft en naar school gaat. Dan valt Rusland de Oekraine binnen en wordt alles anders.

Met de komst van de oorlog staat het leven van Yeva, haar oma, hun buren en haar vriendinnen compleet op z’n kop. Hun veilig leven is niet meer, maar ze worden geconfronteerd met raketten en ontploffingen. In plaats van leven in hun appartement, nemen ze hun toevlucht tot schuilen in de kelder. Yeva begint een dagboek waarin ze bijhoudt wat er gebeurd en wat de oorlog met haar doet.

Het is aan aangrijpend verhaal om te lezen hoe een jonge meid die genoot van schilderen en kletsen met haar vriendinnen, ineens vluchteling wordt op weg naar een veilig bestaan. Het weggaan uit Charkiv blijkt een goede keus, als ze later verneemt dat een raket hun appartement is binnengedrongen. Yeva en haar oma vluchten naar West Oekraïne, waar ze kennis maken met Engelse pers van Channel 4. Het feit dat ze een dagboek bijhoudt valt op en Yeva komt in het wereldnieuws en wordt een symbool van de vluchtende Oekraïners.

Yeva geeft een stem aan al die mensen die in Oekraïne worden verjaagd door een zinloze oorlog. Hun thuis is er niet meer, alles is kapot, aan flarden geschoten. Maar Yeva laat zien dat ondanks alle moeilijkheden ze doorzetten.

De taal van het dagboek is van een kind, een jong meisje dat veilig had moeten zijn, maar nu snel groot moet worden. Haar dagboek zorgt voor een intens verslag van hoe het is om te moeten leven terwijl overal wordt geschoten en hoe je alles achter moet laten om elders veilig te kunnen leven.

Het maakt indruk. Het boek begint met een zin: Je weet niet wat oorlog is, en ze legt daarmee precies de vinger op de zere plek. We hebben geen idee, maar na het lezen van dit dagboek is het weten een klein stukje dichterbij gekomen.