Lezersrecensie

Moeilijke materie; luchtig geschreven.


Els Lens Els Lens
6 mrt 2021

Dit boek bestaat uit essays, over schilderkunst, geschreven door Diderot, ... gevolgd door teksten van Goethe, die heel veel standpunten van Diderot weerlegt.
Diderot leefde van 1713 tot 1784.
Goethe leefde van 1749 tot 1832.

Diderot geeft, op grappige wijze, zijn mening over de schilderkunst.
“Het combineren van allegorische en reële wezens vind ik ondraaglijk, tenzij het om een apotheose of een andere met verve neergezette scène gaat. Hier zie ik bij alle bewonderaars van Rubens de haren al overeind staan...”
“Wat doet zo'n figuur met een vogelnest in zijn hand, Mercurius, een regenboog, de dierenriem, de Boogschutter in de kamer rond dat bed waarop een vrouw net bevallen is? Er zou een tekstballon uit de mond van al die personages moeten komen, met daarop een uitleg van wat ze willen, zoals je wel ziet op oude wandtapijten in onze kastelen.”

Verder lijkt Diderot te willen zeggen dat een geschreven tekst zo veel méér kan dan een schilderij.
Vandaar de titel “Wat een kunst is dat schilderen”.
Ik denk dat hij de literatuur hoger inschat dan de schilderkunst.
Maar ik ben er niet zeker van.
Wat is zijn punt eigenlijk?
Het lijkt wel of hij wil zeggen dat je niet moet proberen de natuur te schilderen, omdat elk schilderij sowieso maar een flauw afkooksel is van de werkelijkheid, van de echte natuur.
Uiteindelijk vind ik het een chaotisch boek, zeker met al die commentaren van Goethe op de teksten van Diderot, in het tweede deel.

Diderot: “Een menselijke gestalte is zozeer een samenhangend systeem, dat de gevolgen van de minste afwijking van haar ordenende principe ervoor zorgen dat de allervolmaakste kunst mijlenver van het werk van de Natuur afstaat.”
Reactie van Goethe: “Ja, zeg! Zo'n vernedering verdiende de kunstenaar nou echt, dat men zijn meest volmaakte kunstwerk, de vrucht van zijn geest, zijn handen, zijn inspanning oneindig devalueerde door het tégen een voortbrengsel van de natuur af te zetten, waar hij het juist naast of in de plaats van een natuurlijk schepsel zou willen.”

Reacties

Meer recensies van Els Lens

Boeken van dezelfde auteur