Lezersrecensie
Ma vie, mais qu'est-ce que c'est?
Angel speelt zich af tussen 1957 (vanaf de Koude Oorlog) en 2002. Aanvankelijk volgt de lezer Nathan en Daniel, twee Canadezen, militairen tijdens hun verblijf in het noorden van Frankrijk. Ze kijken zo erg uit naar het bezoek van hun vrouwen. Eindelijk is het dan zover; vreugde alom, totdat er iets vreselijks gebeurt. Een drama dat de levens van heel wat personen fel gaat beïnvloeden en zelfs veranderen. Nathan ziet zijn echtgenote opnieuw vertrekken naar Canada, terwijl hijzelf in Frankrijk blijft wonen. Bij Emilie zoekt hij opnieuw het geluk; hij wordt vader van zoon Alain. Deze laatste wordt later journalist en fotograaf; hij zet alles op alles om het mysterieuze verleden van vader te achterhalen. Nathan zelf zwijgt in alle talen; hij is een teruggetrokken imker…
Dit is slechts het kader waarbinnen deze roman zich ontrolt. De Vlaamse journalist en auteur Filip Rogiers injecteert tevens een ontelbaar aantal andere onderwerpen in zijn verhaal. Die zijn vooral politiek en sociaal gericht, ze passen perfect bij de persoonlijke interesses van Rogiers. Thema’s, bijna te veel om op te noemen: de vader-zoon relatie, een persoonlijk drama, populisme, de Koude Oorlog, complottheorieën, de Europese politieke en maatschappelijke evolutie, dementie, een tragisch liefdesverhaal, gif, verontreiniging, de impact van gebeurtenissen op een later mensenleven…
In Angel spelen ook bijen een heel belangrijke rol. Deze ongewervelde dierensoort wordt bedreigd met uitsterven; met verrassende en catastrofale gevolgen voor de hele mensheid. De bijen lijden bijzonder zwaar onder het aanwenden van enorm giftige pesticiden in de landbouw.
Heel wat Franse uitspraken in het boek zeggen meer dan je oorspronkelijk denkt. Een schitterend voorbeeld hiervan is de volgende zin, tevens titel van een Frans chanson van Jean Ferrat: “Ma vie, mais qu’est-ce que c’est?”. Wat stelt mijn leven eigenlijk voor? Deze levensvraag stelt zich Nathan, terecht.
Angel is een complexe roman, waarin het gebruik van heel wat passages en woorden in de Franse taal niet alleen zorgen voor wat couleur locale. Die zijn tevens verantwoordelijk voor een flinke portie finesse. De uitspraken van – en het verwijzen naar – de Franse filosoof, existentialist en auteur Jean-Paul Sartre zijn van belang. Zijn uitspraak: “C’était un pauvre type qui s’était trompé de monde”; die verwijst overduidelijk naar Nathan. Hij is de arme man die zich heeft vergist van wereld.
De plotwendingen en diverse wisselingen vereisen je constante alertheid. Dit kan best aanleiding geven tot verwarring bij sommige lezers. De ontknoping begint eerder aarzelend, precies alsof Rogiers nog op zoek is naar de juiste weg tot aan de aankomst. Deze lezer is dan wel niet helemaal overtuigd door het slot, toch kan hij dit aanvaarden. De prachtige schrijfstijl en -taal van de auteur maken heel veel goed.
Drie en een halve ster.