Rauwe rouw

In De avond is ongemak neemt Marieke Lucas Rijneveld je mee naar de verdrietige en ongemakkelijkheden van rouw. Jas is de hoofdpersoon en het boek begint met het verdrinken van Matthies, haar oudste broer. Het ongemak blijkt al als bezoekers langskomen: “Vanaf nu zou ieder bezoek langer zijn voeten vegen dan nodig was. De dood vroeg in eerste instantie om een verplaatsing, om het uitstellen van de pijn.”
Rijneveld laat overtuigend zien wat rouw kan doen met een gezin en hoe het uit elkaar kan vallen. Het zware geloof van het gezin biedt geen troost. Aangezien het verhaal vanuit Jas wordt verteld, kijk je als lezer mee vanuit puberogen naar alle gebeurtenissen. Je voelt de onzekerheid die bij die periode past en nog versterkt wordt door dit grote verdriet, waar haar ouders ook niet mee om kunnen gaan. Jas’ waarnemingen zijn vaak zeer accuraat: “Ze zeiden mooie dingen over mijn broer, terwijl de dood lelijk was en zo taai was als een verloren tijgernootje….”
De lelijkheid van de dood toont Rijneveld op meerdere manieren aan, onder andere door verschrikkelijke wreedheden tegen dieren die de kinderen van het gezin begaan. Ook is Jas wreed tegen zichzelf, je voelt dat ze totaal vastloopt.
De avond is ongemak is een boek om in een aantal hoofdstukken per keer tot je te nemen. Dan pas komen de mooie observaties tot hun recht en word je niet overspoeld door alle narigheden. Het is een indrukwekkend boek, dat je aan het denken zet als lezer.