Liefde heeft soms gruwelijke kanten

Maribor en omgeving (Slovenië), 1941-45. Het stadje in het dal van de Drava lijkt wel een Duitse stad. Sloveense opschriften zijn weggehaald, straten kregen een andere naam, koffiehuis Velika Kavara is Teresienhof geworden. En Ludwig, in SS-uniform, was vroeger Ludek. Hoog boven de stad, in het Pohorje-gebergte, waar de dennen heerlijk geuren als nergens anders, houden partizanen zich schuil. Zij strijden voor de vrijheid in Joegoslavisch legeruniform. Onder hen bevindt zich Valentin. Sonja, een jonge studente uit Maribor, treft Ludek – nu Ludwig in SS-uniform. In haar jeugdige ogen staat te lezen dat ze voor iemand wil bemiddelen. Haar vriend Valentin is bij vergissing gearresteerd…

Uitgaande van een foto uit WO 2 in Maribor, die vooraan in het boek staat, bouwt Jancar een heel universum op. Meesterlijk geredigeerd, diepmenselijk en met veel inlevingsvermogen. Eerder las ik van hem “Die nacht zag ik haar”, nog iets sterker dan deze. “En ook de liefde” is eveneens erg mooi en met veel zorg tot stand gebracht; het verrassende einde van het boek maakt de cirkel helemaal rond. Aan een eerder beperkt aantal personages, hangt Jancar zijn verhaal op. In elk van de vier hoofdstukken, staat telkens één van hen centraal; de andere figureren. De zorgvuldig gekozen hoofdrolspelers zijn divers, vaak tegenstrijdig, en afhankelijk van het tijdsperspectief winnaars of verliezers. Soms tegen wil en dank, zijn ze met elkaar verbonden en ze hebben gemeen dat ze constant evolueren doorheen het verhaal. Zo ontstaat een opmerkelijk veelkleurig beeld van de maatschappelijke microkosmos in Noord-Slovenië nabij de Oostenrijkse grens tijdens WO 2. Die wordt belicht in tal van geledingen, ontwikkelingen, ervaringen, en vanuit meerdere invalshoeken. De auteur geeft veel omkadering, structuur en context. Elke zin, elk woord heeft betekenis, niets is toevallig vermeld. De eindnoten die vertaler Roel Schuyt toevoegde, zijn eens te meer een meerwaarde.

Toegevoegd aan mijn lijst "Balkan": literatuur van Balkanauteurs of van niet-Balkanschrijvers waarin de Balkanregio (Albanië, Bosnië&Herzegovina, Kosovo, Kroatië, Montenegro, Noord-Macedonië, Servië en Slovenië) een belangrijke rol speelt.