Lezersrecensie
Indrukwekkend debuut
‘De zomers’ is de autobiografische debuutroman van Ronya Ohtmann over het opgroeien tussen twee culturen.
Leyla is de dochter van een Duitse moeder en een Koerdische vader en groeit op in München, Duitsland. Elk jaar brengen zij de zomer door bij haar grootouders in Koerdistan. Ze mag echter nooit zeggen dat ze naar Koerdistan reizen, maar enkel dat zij “onderweg zijn naar haar grootouders.”
Het verhaal is opgedeeld in twee delen. In het eerste gedeelte blikt Leyla terug op haar jeugd toen ze als klein meisje diverse zomers doorbracht bij haar grootouders, samen met haar ouders. De verhalen van haar opa, het landschap en de toen al zichtbare verschillen tussen haar en de dorpskinderen van Koerdistan. Ook al besefte Leyla dit niet zo duidelijk als kind, maar nu ze er op terug kijkt, doet ze dit wel degelijk. De verhalen van haar grootouders en van haar vader zijn niet enkel rooskleurig, maar Leyla is nog een kind en geniet “gewoon” van het bij haar grootouders zijn tot ze weer teruggaan naar Duitsland.
Naarmate ze ouder wordt, wordt Leyla zich ook meer bewust van het politieke klimaat. De angst voor de president is groot en achtervolgt haar zelfs tot in Duitsland, waar zijn beeltenis ook steeds vaker te vinden is in kranten en dergelijke. Haar vader vertelt haar dat “ze” ook in Duitsland mensen hebben en dat ze dus te allen tijde alert moet blijven en goed na moet denken wie ze wel of niet kan vertrouwen.
In het tweede gedeelte van het verhaal studeert Leyla. Ze botst steeds meer met haar vader, die vrij traditioneel is gebleven, terwijl zij steeds meer en meer lijkt te verwesteren. Ze gaat op kamers en komt af en toe terug naar huis.
De situatie in Koerdistan is verschrikkelijk: haar vader zit continu voor de televisie om niets te missen van het nieuws uit zijn thuisland, hoe gruwelijk dit ook is. Leyla voelt zich verscheurd tussen haar twee culturen: het leven in Duitsland gaat gewoon door alsof er niets aan de hand is, maar van binnen voelt zij de pijn van haar familie. Haar vrienden en vriendinnen in Duitsland lijkt het niet echt te interesseren; niemand vraagt hoe Leyla zich voelt en hoe het met haar gaat. Staan ze er niet bij stil of interesseert het hen echt niet? Ronya Othmann weet alle emoties van Leyla goed te omschrijven, waardoor je als lezer nog meer betrokken raakt bij har verhaal.
‘De zomers’ laat de lezer door de ogen van Leyla kijken naar wat er in het land van haar vader gebeurt en de weerslag op de samenleving hiervan. Ronya Othmann heeft een enigszins afstandelijke schrijfstijl, maar toch raakt het verhaal je. Je krijgt meer inzicht in wat er zich destijds allemaal heeft afgespeeld in dat gedeelte van de wereld; niet enkel de negativiteit, want door de herinneringen aan de zomers bij haar grootouders krijg je ook de andere kant te zien van het leven daar.
Dank aan New Book Collective en uitgeverij Tzara voor het recensieexemplaar.