'Avond'

‘Oud en wijs’ – Chris Willemsen & Jan de Roos

Daar zijn ze weer: Chris en Jan. Na mijn allereerste papieren kennismaking met dit ultra creatieve duo, Chris Willemsen en Jan de Roos, middels de knap geschreven en qua inhoud onvergetelijke thriller De Weldadiger, zijn ze deze keer terug met muziek. Van journalistieke producties tot bekroonde reclamecampagnes en van sport en muziekbiografie tot een Top-40 hit (The road ahead – City to City (1999)). Zij hebben hun sporen wel verdiend. Volgens het persbericht van Uitgeverij De Kring, dat ik vind bij deze jongste uitgave, brachten zij eerder ook About Floyd uit, een muzikale biografie over Pink Floyd, op 3 cd’s. Deze muziekfanaat en Floyd-addict heeft weer een missie. Eerst buig ik mij over Oud en wijs. In de hoop enige bevestiging te vinden voor de oplopende leeftijd.

Het boek gaat over tijd en vergankelijkheid in muziek, in de breedste zin van het woord. Iedere populaire song heeft het onderwerp tijd in zich. Qua songtekst; het neemt je mee terug in de tijd (yesterday when i was young), het houdt je vast in het nu (this is the moment), of de liedtekst doet voorspellingen voor in de toekomst (tomorrow never knows). Daarnaast vertegenwoordigt een lied de periode waarin het is verschenen (tijdgeest), of het moment waarop je het voor het eerst hoorde. Of je beleefde een bijzonder moment en draagt het nummer dat je hoorde, vanaf dat moment, voor altijd in je hart (trouwmuziek, first kiss, verloren liefde).
Ook wanneer de tijd stil komt te staan, luisteren we naar muziek. Er is een heuse Uitvaart Top 30 met songs die de overledene op passende wijze eren en gedenken.

Muziek is er altijd. En overal. Tijd is geld, dus snel door naar de inhoud.

Het boek heeft een uitnodigende omslag. Mijn muziekhart klopt een aantal keren per seconde bij het zien van al deze singlehoesjes. Geen verpakking voor alleenstaanden zoals de term doet vermoeden, maar een hoesje dat om de 7” single op vinyl, of de 5” cd-single zit. Over het ademen van tijdgeest gesproken. Yesterday van The Beatles staat pal naast Clocks van Coldplay. Uit de jonge jaren van de ouders naar de jonge jaren van de kinderen. De tijd vliegt.

Wanneer je het boek opent, is het contrast, met de uitbundige buitenkant groot. Een stortvloed aan getitelde hoofdstukken van veelal twee pagina’s. De vetgedrukte titels zijn het enige afwijkende aan de met tekst gevulde pagina’s. De titels van de hoofdstukken zijn geschikt als vraagstelling voor iedere popquiz. Het is een zin uit de liedtekst, met een verwijzing naar het thema. Een spelletje ‘Raad de plaat’ is daardoor net zo leuk als het hoofdstuk dat volgt. ‘Het leek al zomer, toch was het pas eind mei’ of ‘is this my beginning or is this the end?’. Van Rob de Nijs naar The Three Degrees.

Ik mis visueel ondersteunende foto’s en illustraties. Het heeft nu het elan van een boek voor op het nachtkastje; iedere avond een hoofdstukje. Of meerdere. Veel andere boeken die over muziek gaan, bieden ook iets extra’s voor het oog. Het woord ‘saai’ dringt zich op.

Het boek heeft een prettig lettertype, ook qua lettergrootte, en bevat veel cursief gedrukte fragmenten uit liedteksten en informatieve verwijzingen. Dat verhoogt de leesvreugde, op basis van de inhoud, los van de eerdergenoemde vormgeving. Je hoort het desbetreffende lied dan ook niet alleen in je hoofd. Er wordt aan het begin van het boek (!) vermeld dat je veel van de beschreven songs kunt vinden in een playlist op Spotify. Het zijn zelfs 9 afspeellijsten die stuk voor stuk goed zijn voor anderhalf uur aan gevarieerde tijdloze songs. Zo gevarieerd dat er zelfs een kerstliedje voorbijkomt, terwijl de vogels al aan het voorjaar denken.

Muziek is de ruimte tussen de noten (Claude Debussy)

De verhalen zijn ontstellend leuk om te lezen. Ze zorgen voor herkenning, herinnering en een glimlach. En bovenal gaan we van hot naar her. We vliegen van een Nederlandstalige oorwurm naar een stevige Amerikaanse rocksong, van lang geleden naar net gereleased, van hit naar albumtrack. Zo’n deejay gun je ieder feestje. Al met al zijn Willemsen en De Roos namen in de muziekwereld om te onthouden. En om te blijven volgen.

⭐️⭐️⭐️⭐️ Oud en Wijs is een heerlijke reis door de muziekgeschiedenis. Ditmaal geen nadruk op de melodie, maar op de teksten. Alle nummers hebben de tand des tijds ruim doorstaan. Sommige songs heb je al vaak gehoord en te weinig beluisterd, omdat je niet echt luisterde naar de teksten. Andere songs had je al heel lang niet meer voorbij horen komen. Ze kwamen op het juiste moment als een koekoek uit de klok. Al met al zorgt dit muzikale feestje voor een luisterervaring die tot in de late uren kan doorgaan. Komt tijd, komt raad.

Persoonlijke songtekst:
‘Nu hoef je nooit je jas meer aan te trekken
en te hopen dat je licht het doet.
Laat buiten de stormwind nu maar razen in het donker
want binnen is het warm en licht en goed.
Hand in hand naar buiten kijken waar de regen valt.
Ik zie het vuur van hoop en twijfel in je ogen
en ik ken je diepste angst.

Want je kunt niets zeker weten en alles gaat voorbij.
Maar ik geloof, ik geloof, ik geloof,
ik geloof, ik geloof in jou en mij.’
(Boudewijn de Groot – ‘Avond‘)

Peter
Boekencast

Genre: muziek algemeen
Uitgeverij: De Kring
ISBN: 9789462973466
Uitvoering: paperback
Aantal pagina’s: 256
Verschijningsdatum: oktober 2025

Hartelijke dank aan Uitgeverij De Kring voor het beschikbaar stellen van dit recensie-exemplaar, in ruil voor deze eerlijke recensie.