Op naar het volgende deel

Intelligente SF. De basis van de S is dit keer echte, harde wetenschap. Alleen al de titel verwijst naar een bekend natuurkundig fenomeen: het chaotische gedrag van drie ongeveer even zware massa's (zeg maar: bollen, zoals planeten, zonnen, etc) die in het gewichtloze vacuum om elkaar heen draaien onder invloed van elkaars zwaartekracht. Chaotisch in de natuurkundige betekenis van het woord: zelfs een piepkleine wijziging in de begintoestand kan al op middenlange termijn een gigantisch verschil in de eindpositie en -snelheid van elk van de drie maken. Dat is dus onvergelijkbaar met twee massa's die om elkaar heen draaien - zoals bijvoorbeeld aarde en maan - die keurig ellipsbanen blijven volgen tot in de eeuwigheid (de verstoringen van de rest van het zonnestelsel en de eb-en-vloedwrijving even verwaarloosd).

De plot (die ik niet ga behandelen) is afhankelijk van meer van dit soort harde fysieke verschijnselen, die echter niet allemaal zo'n solide basis in de echte natuurkunde hebben als het titelprobleem. Maar speculatie over dit soort zaken is uiteraard een deel van het werk van een SF-schrijver. En dat doet Liu (is dat nu zijn achter- of voornaam?) goed. Geen gewauwel over volstrekt speculatieve, nog nergens op gebaseerde wetenschap, laat staan flauwe magische elementen. Maar een schrijver die weet waar hij het wat "science" betreft over heeft. Al vind ik dat hij bij het laatste natuurkundig plot-element (over protonen, voor wie het gelezen heeft) wel doorslaat: niet alleen is de suggestie dat quantumverstrengeling je in staat zou stellen over grote afstanden sneller dan het licht te communiceren echt fout (is overigens een bekende misvatting), ook de speculatie over de informatie die je in verborgen dimensies zou kunnen stoppen gaat mij veel te ver.

En wie tot dit punt van de recensie is gekomen en nog niet is afgehaakt, zal zich afvragen of er ook nog een menselijke kant aan het verhaal zit. Terecht, want dat aspect is inderdaad niet Liu's sterke punt. Individuele personages zijn wat vlak. Neem een van de hoofdpersonen, Wang Miao. Uit het begin van dit verhaal blijkt dat hij een gezin, in ieder geval een vrouw, heeft. Maar die verdwijnen al heel gauw zonder opgave van reden uit het zicht. Moet hij niet eens naar huis? Hoe denkt zijn vrouw er over? Geen letter wijdt Liu er na het eerste kwart van het boek aan, alsof hij haar vergeten is.

Toch snijdt het verhaal op sociologisch niveau wel weer interessante kwesties aan. Hoe zal de menselijke beschaving reageren als zij in contact komt met een buitenaardse? Homogeen? Of juist niet? Dat laatste is het uitgangspunt van dit boek. En tot welke ontwikkelingen zal dat leiden alleen al tussen de verschillende groepen op aarde? En dan is er nog de inbedding in de geschiedenis van de Culturele Revolutie in China. Er komen daarvan in het begin van het verhaal gruwelijke details aan bod waarvan ik niet op de hoogte was. En ze kloppen, je kunt het nazoeken. Ook de historische context is dus interessant.

Kortom, boeiend genoeg voor het volgende deel. Het is een trilogie, dus nog twee te gaan.

Overigens heb ik de engelstalige versie gelezen. Die was toevallig het eenvoudigst beschikbaar. Is goed te doen, het niveau van het Engels is niet al te hoog.