Een verhaal over eenzaamheid

Na het lezen van De zoon van de verhalenverteller wilde ik meer van dat soort boeken lezen. Verhalen over migratie en de invloed daarvan op een generatie. Over tussen twee culturen zitten en de eenzaamheid daarvan. Ervaringen waar ik zelf nooit mee te maken zal krijgen, maar die voor zoveel anderen een dagelijkse realiteit zijn.

In Verheven Koninkrijk staat (doctoraat)studente Gifty centraal. Door middel van vooral haar dagboek blikt ze terug naar alles wat ze in Alabama achterliet: haar jeugd, maar vooral haar kleine familie en herinneringen. Hoe verder in het boek besef je dat hoewel het Gifty is die terugkijkt, het vooral het verhaal is van haar broer Nana. Een beloftevolle basketbalspeler die op zeventienjarige leeftijd overleed aan een overdosis heroine. In de steek gelaten door een samenleving die hem eigenlijk niet echt wilde, behalve op het basketbalveld dan.

Gyasi’s schrijfstijl is beknopt, op sommige punten bijna een opsomming van de feiten. Maar dit is ook hoe Gifty terugkijkt naar het verleden, hoe ze haar jeugd ontleed. Er is pracht in deze eenvoud, het siert het verhaal en legt de kern bloot. De mooiste zinnen, de poëzie van het schrijven, zijn vooral terug te vinden in de passages over Gifty’s moeder. Een vrouw die alles heeft opgegeven om haar kinderen een beter leven te kunnen geven en uiteindelijk haar eerstgeborene moest afgeven. Het boek toont de wreedheid van de wereld en hoe onwelkom immigranten nog steeds zijn op vele plekken.

Een van de belangrijkste en meest interessante relaties in het boek is die tussen Gifty en religie/God, iets dat voor velen niet combineerbaar is met Gifty’s rol als studente neurowetenschappen. Hoe kan je in God geloven terwijl je de hersenen van een muis manipuleert? Gifty groeide op in een gelovig huishouden, maar hoe ouder ze werd en hoe meer ze teleurgesteld werd in haar geloof, hoe meer dat geloof begon te wankelen. Tot ze het kwijt speelde en er weer naar op zoek ging.

Verheven Koninkrijk is een verhaal geschreven vanuit rust. Het legt de banden binnen één gezin bloot, bestudeert ze met een microscoop en vergroot wat van belang is. Gifty is een beheerst hoofdpersonage, maar Gyasi is er in geslaagd dit rationele en nuchtere, te combineren met een breekbaarheid, met het gevoel van niet welkom te zijn dat Gifty (en zo veel anderen) al haar hele leven heeft.