Lezersrecensie
Hoe belangrijk is vriendschap en vertrouwen als je keuzes moet maken?
Een verhaal van gewone mensen die hun land moesten ontvluchten om te overleven en zo de mukhabarat trotseerden. De impact op de mensen en in het bijzonder op vrouwen komt goed naar voren.
De sterren boven Bagdad is het debuut van Gina Wilkinson. Als voormalig journaliste, documentaire maakster en buitenlands correspondent weet ze de sfeer onder het regime van Saddam Hussein goed weer te geven.
Zelf heeft ze drie decennia in Bagdad gewoond en aan den lijve ondervonden wat onderdrukking betekent.. Ze werd aangerand, haar vriendin was informant en haar werkplek werd verwoest door een zelfmoordaanslag. In die tijd was Irak virtueel afgesloten van de buitenwereld en leefde onder strikte bewaking..
Ze gebruikte haar eigen ervaringen voor het schrijven van De sterren boven Bagdad.
Drie verschillende vrouwen, met elk een andere achtergrond gevangen in een driehoek van obsessie, leugens en risico’s die ze nemen om te overleven.
Dat zijn de hoofdpersonages Huda, Ally en Rania in De sterren boven Bagdad. Angst en dreiging nemen steeds meer toe in Bagdad, waar hun levenspaden elkaar kruisen
Huda werkt als secretaresse op de Australische ambassade en leert hier Ally, de vrouw van de Australische ambassadeur kennen. Huda is blij met haar baan, daar ze nu eten kopen kan, maar wordt als verraadster gezien en argwanend bekeken daar zij voor buitenlanders werkt. De mukhabarat dwingt haar om alles te rapporteren wat Ally zegt en doet. Maar of Huda hier welwillend tegenover staat?
Ally is in Bagdad om het verleden van haar overleden Amerikaanse moeder te achterhalen, die voor de tijd van Saddam Hussein (1970) als verpleegster in Bagdad werkte. In die tijd was alles levendig en floreerde de economie. Ze kan eigenlijk niet veilig alleen over straat en wordt door mannen nageroepen als hoer als ze dit toch doet. Ze komt wat naïef over, maar weet de lezer uiteindelijk te verbazen met de dingen die ze doet.
Rania, als dochter van een rijke sjeik verkoopt haar vaders boeken om eten te kunnen kopen. Door haar afkomst wordt ze nog met eerbied behandeld en heeft bepaalde vrijheden, die normaal gesproken niet voor een weduwe gelden. Ze poseert schilderijen in haar galerie en verkoopt hoofdzakelijk aan buitenlanders.
Rania en Huda zijn jeugdvriendinnen, die elkaar uit het oog verloren waren en nu onder totaal andere omstandigheden elkaar weer tegenkomen. Hun huidige vriendschap is gebaseerd op leugens en chantage en het is bijzonder, dat ze elkaar uiteindelijk durven te vertrouwen. Beide maken ze zich zorgen om de toekomst van hun kinderen en proberen koste wat kost te voorkomen dat ze in handen van de mukhabarat komen.
Gina Wilkinson weet met mooie zinnen de (verpeste) sfeer en het onderlinge wantrouwen onder het regime van Saddam Hussein weer te geven. Werk wordt regelmatig met voedsel betaald en het land gaat gebukt onder de economische sancties.
“Geheimen en leugens vermengen zich net zo makkelijk als de geur van abrikozenbloesem en waterpijp.”
De karakters zijn realistisch en kwetsbaar. Sterke vrouwen, die alles voor hun kinderen over hebben en bereid zijn er een hoge prijs voor te betalen. Je voelt hun angsten en liefde, hun hoop en uit elkaar gespatte dromen. Je voelt hun ongemak en opluchting als ze kleine overwinningen vieren.
In het verhaal wordt duidelijk, dat je alleen buiten veilig kunt praten, daar je binnenshuis afgeluisterd wordt. Duidelijk komt naar voren dat de vrouw ondergeschikt is aan de (trotse) man. Gina Wilkinson heeft emoties en gevoelens tijdens het leven in een continue stressvolle situatie heel geloofwaardig beschreven.
De schrijfstijl is vlot en beeldend. Thema’s die o.a. in De sterren boven Bagdad voorbij komen zijn; vertrouwen, vriendschap, verraad, manipulatie en vaderlandsliefde.
De sterren boven Bagdad weet je mee te nemen in een (onveilige) cultuur, en laat je beseffen hoe zorgeloos wij hier in vrijheid leven.