Wonderlijk poëtisch.

“Ik keek naar dit lichaam van mij, probeerde me in te prenten dat ik ten dode opgeschreven was. Het lukte me niet, ik geloofde het niet. Ik probeerde boos te zijn op dit lichaam. Je leven lang heb je het te eten en te drinken gegeven, je vertroetelt het, neemt het elke dag mee uit wandelen, en dan flikt het je zoiets. Stiekem blijkt het een milt te bevatten, nieren, een alvleesklier, een lymfenstelsel, een heel leger muitende verstekelingen. Ondankbaar stuk vreten!”

Mystiek lichaam uit 1986 is een wonderlijk poëtisch verhaal waar geen enkel karakter in het gevlei probeert te komen bij de lezer. Het is ook geen verhaal om vrolijk van te worden. Maar deprimerend is het ook niet. Dat is heel kunstig gedaan. Het is een verhaal dat in de kern handelt over leven en dood. Het zijn de jaren tachtig. HIV. Dat dodelijke virus waar we tijdens deze pandemie nauwelijks nog bij stil staan. In West-Europa dan. Want wereldwijd sterven er elke dag nog zo’n 2700 mensen. Aids zou Kellendonk in 1990 vellen.

Het is een herlezing voor mij. Maar ik kon mij werkelijk niets herinneren. Misschien heb ik het destijds (ik heb de druk uit 2004) wel terzijde gelegd. Het is namelijk geen gemakkelijk boek. Dit keer de luisterversie via de bieb geleend. Niemand minder dan Ilja Leonard Pfeijffer leest het voor en hij geeft het verhaal zeker extra lading door zijn stem.

Nog een citaat over leven en dood (Prul is de zwangere zus van Leendert, de broer die besmet is met HIV. In het verhaal is Aids nog een onbekende ziekte):

“En mocht over een tijdje desalniettemin blijken dat hij de jongen met de dood had bezwangerd – zo meende hij, toen ze afscheid namen bij de houten tourniquet waar de brommer stond, toen de katterigheid toch was gekomen en hij toch niet genezen bleek van zijn ziekte – dan had die onbedoelde uitwerking tenminste de schoonheid van de symmetrie. Want tegenover de dynastie van het leven die Prul had gegrondvest zou hij dan een geheime dynastie van de dood hebben gesticht (‘Gaat heen en vermenigvuldigt u,’ riep hij de eventuele millimicronbeestjes in de jongen zwijgend na), een antischepping tegenover haar schepping.”