Emotie en nonchalance

Waarover zou een dode moeten praten? Zou een lezer meer geïnteresseerd zijn in trivialiteiten, wijze bespiegelingen over het leven of de laatste ademhalingen van de overledene? Dat is wat ik me afvroeg voor ik aan Het veld begon.

Aan de hand van korte anekdotes laten de doden van Paulstadt je kennismaken met hun stad. Het is een stad gevuld met mensen die zowel het goede als het slechte, hun successen en hun teleurstellingen delen. Zij delen hun verhalen met jou vanuit het graf. Nu zij hun leven hebben voltooid, zijn zij in de juiste positie om op alles terug te kijken en het complete plaatje te zien. Robert Seethaler mengt vakkundig observaties en opmerkingen over het einde en het begin van mensenlevens. Zijn gekozen perspectief maakt dat hij leven en dood op een interessante manier kan verbinden.

Anekdotes

Een goed voorbeeld hiervan is hoe Louise zegt dat alleen zelfmoordenaars en minnaars weten hoe het is om in een rivier te springen wanneer je weet dat die rivier in een afgrond uitmondt. Hanna praat met ons over haar sterfbed alsof ze alle tijd van de wereld heeft. Ironisch genoeg is tijd alles wat ze nog heeft na haar dood. Het contrast met de inhoud van het verhaal – iemands laatste uren die van haar wegglippen – maakt deze anekdote bijzonder.

Soms voelt het verhaal poëtisch aan, zoals wanneer Gerd vertelt over de dood van zijn vader en moeder. De anekdote die me het meest is bijgebleven, is die van Stephanie: ik kon de emotie voelen – meer die van de boer dan die van haarzelf – toen ze haar dochter met hem alleen liet. Soms lees je meer over iemands gedachten dan je wilt weten. Wat ik het meest waardeer aan Het veld is de verschillende stemmen van de vertellers en het brede scala aan emoties dat ze laten zien. Niet elke anekdote is interessant, net zoals je niet elke persoon die je in het echte leven ontmoet interessant vindt.

Leeservaring

Pas toen ik een derde van het boek had gelezen begon ik het verhaal te waarderen. Elke nieuwe persoon, wiens leven ik deelde, zoog me verder het boek in. Springend van hoofd naar hoofd, als een parasiet die de (doden van) Paulstadt overneemt. Het lezen van deze verhalen van de doden geeft je het gevoel dat je leeft. Het voelt als de introductie tot iets groters.

Het Veld is geen boek dat ik de meeste mensen zou aanraden; sterker nog, ik zou het niemand die ik ken aanraden. Dat komt vooral omdat het een tijdje duurt voordat je het verhaal begint te waarderen. Tot die tijd kan het boek saai zijn. Maar als je in de stemming bent voor een boek als dit, kan het indruk op je maken.