Realiteit versus idealen

Spark gaat over twee worstelende performers van Manzai, een Japanse stijl die lijkt op stand-up comedy waarbij de ‘straight man’ en de ‘funny man’ op hoge snelheid woordspelingen en grappen maken. Deze grappen zijn niet voor ons buitenstaanders, maar de hoofdpersonen vinden zichzelf enorm grappig. Tokunaga vindt een mentor in Kamiya, die vier jaar zijn senior is. Los van elkaar verhuizen ze van Osaka naar Tokyo om daar door te breken. Het grootste deel van het verhaal speelt zich af in de buurt van Kichijoji Station en Inokashira Park in Tokyo, Japan.

“Disrupt the colourful, beautiful world, and another unreal, more awesomely beautiful world will appear all on its own. That dude in the park had a radical instrument, but he wasn’t doing anything with it. An instrument like that has to be taken seriously. There’s no beauty in the world where it isn’t. I dunno how he got that instrument, but somehow he did, so now he owes it to the world to play the hell out of it.” En dat illustreert ook Kamiya’s drive. Als je ergens goed in bent, ben je het aan de wereld verschuldigd om het beste uit jezelf te halen. Wees extreem in wat je doet. Zet je met hart en ziel in en durf anders te zijn. Zelfs clichés kunnen cool zijn. Zijn manzai gebruikt het vertrouwde – het gewone – om ravage aan te richten.

“If you judge ideas by how ordinary they are, then creativity just turns into a contest of who or what’s the most unusual. On the other hand, if you reject new, unusual stuff completely from the outset, then it’s just a contest of technique. But if it’s only a combination of technique and originality that gets approved, then it turns into a contest who can be the most balanced.”

Je kunt de sympathie van het publiek krijgen of iets verbazingwekkends doen. Het is vanwege dat soort gedachten en gesprekken dat je dit boek moet lezen. Misschien vind je hun grappen en woordspelingen niet grappig – ik niet – maar hun benadering van optreden en creatie is goed doordacht. Het gaat niet om wat ze doen, maar om hun vriendschap en hoe ze het leven zien. Tokunaga is een jongeman die onzeker is en iemand volgt die hij bewondert. De macht die de bewonderde heeft over de ander is enorm omdat zijn lof of afwijzing hem kan maken of breken. Totdat de student de meester faalt, dan is de situatie omgekeerd.

Spark is zowel inspirerend als triest. Naoki Matayoshi slaagt erin om je interesse te wekken voor twee gewone mensen en ze extreem belangrijk voor je te maken in zo’n kort boek. Tokunaga en Kamiya zijn beiden zeer idealistisch in het nastreven van hun dromen. Uit hun gesprekken krijg je een glimp te zien van hoe de realiteit die idealen verdringt. Als je kunst alleen voor zo’n nichepubliek is en je niet door kunt breken, wat doe je dan?