De vrouw van en achter William

Dros, Imme
Gisterland/ Imme Dros.- eerste dr.- Amsterdam: Uitgeverij Van Oorschot, cop 2021.- 263 pagina's.


Imme Dros ken ik van haar integrale vertaling van de Odysseia, maar ook van haar hertalingen van Homerus' Ilias en Odyssee en van andere Griekse mythen. Vond haar altijd heel inlevend in het persoonlijk leven van de personages uit de hertalingen.

In dit boek richt Dros zich op het leven van Anne Hatheway, de vrouw van Shakespeare. Ze beschrijft haar meisjesjaren op een boerderij op het platteland van Midden-Engeland, in Shottery, een plaatsje dichtbij Stratford-upon-Avon. Deze Anne ontwikkelde zich tot een leergierig ding, dat, ondanks het feit dat meisjes niet naar school mochten, leerde lezen en schrijven van de veel oudere zoon van bij de buren. Ze raakte zeer verknocht aan de man, die door zware migraine aanvallen zijn studie in Oxford niet kon voltooien. Ze zorgde zelfs, alles volgens Dros, voor een waardige begrafenis na diens zelfmoord door ophanging. Ze bleef, Anne, altijd van deze man houden. Dit ofschoon ze trouwde met de minstens acht jaar jongere Shakespeare, van wie ze zwanger was, waarschijnlijk. Het paar trok in bij de ouders van William, die
toen all wel schreef, maar overigens, als klerk of in andere baantjes, zijn draai niet kon vinden. De bijdehante Anne zorgde ervoor dat hij naar Londen vertrok om daar, dichter bij het literaire vuur, zijn schrijverschap te ontwikkelen. En zo geschiedde. William verdiende geld, veel geld uiteindelijk, met de toneelstukken die hij aan theatergezelschappen en drukkers verkocht. Hij kon een groot huis kopen in Stratford, voor de hele familie en voor mensen die tijdelijk woonruimte nodig hadden nadat hele straten in het stadje zijn verwoest door hevige branden.

In het boek heeft Dros eigen vertalingen opgenomen van gedichten. Ik vind die heel leuk, zoals Toen ik hei ho van de kleine kleertjes droeg, Bij wind en regen en tegenslag, Was niets als speelgoed gek genoeg, Want de regen regent iedere dag, De regen regent iedere dag. Het komt uit Twelfth Night. En in Hamlet, tegen diens vriend Horatio, over de tijd: Als het nu is, komt het niet meer. Als het niet meer komt, is het nu. Is het niet nu, het komt een keer. Leg je er maar bij neer. En bij de dood van Hamnet, zijn elfjarige zoon Verdriet vult, nu mijn kind weg is, zijn kamer, ligt in bed, drentelt met mij op en neer, ziet er zo uit als hij, zegt wat hij zei, herinnert me aan wat hem dierbaar maakte, kruipt met zijn lichaam in zijn lege kleren. En ik zou dat verdriet niet willen koesteren? En uit Macbeth: En morgen, en weer morgen kruit traag van tempo dag na dag tot aan de laatst geschreven lettergreep in tijd. En al die gisterens van ons leidden dwazen een stoffig graf in. Uit, uit,korte kaars! Leven is maar een schim, een slecht acteur die even stapt en grapt op het toneel en dan verdwijnt; het is een door een gek verteld verhaal, vol galm en razernij, zonder betekenis...

Anne, intussen, in Stratford, had een eigen handel opgezet met zelfgemaakte kleding,.Dros beschrijft haar als een praktisch denkend iemand met veel gezond verstand, die echter ook heel gevoelig was voor de schoonheid van het geschreven woord en voor de psychologische impact van mensen op elkaar. Zo laat ze haar er achteraf over nadenken of ze na de plotselinge dood van hun zoon Hamnet, genoeg oog had gehad voor het verdriet van diens tweelingzusje Judith.
Aan het eind van het verhaal, William was al overleden, kon Anne nog een bijdrage leveren aan de officiële uitgave van het verzameld werk, omdat ze papieren bewaard heeft.(onder de matras van het bed).

Geweldig leuk boek, dat feit en fictie vermengt en uitgaat van de wereld van de echtgenote van Skakespeare.
De titel slaat op een uitspraak van Anne's moeder, die, vroeg gestorven, een enorme steun vormde voor het meisje. Ook met haar verhalen over vroeger.
Het één na beste bed, dat William zijn vrouw testamentair nalaat, slaat op de rust die de beide echtelieden, liggend bij elkaar, altijd vonden.
Deze twee uitspraken bepalen het psychologische klimaat van het boek. Rust en veiligheid,