Verdienstelijk en prachtig debuut

In januari 2026 verscheen de Nederlandstalige uitgave van Julia Kelly’s debuutroman Geschenk van de zee (2025). In Engeland en de Verenigde Staten, waar het boek eerder is uitgebracht, waren meteen bijzonder lovend, dus is het niet zo vreemd dat ze er diverse prijzen mee heeft gewonnen. Het idee voor de roman kreeg ze een paar jaar geleden, tijdens de eerste lockdown en het uitgangspunt voor het verhaal kwam onmiddellijk in haar hoofd op, dus daar heeft ze niet lang over na hoeven denken.

Dit verhaal begint in de winter van 1900 als tijdens een storm een jongen op het strand bij het Schotse dorp Skerry aanspoelt. Hij wordt naar de dominee en tevens schoolhoofd gebracht, waar hij in eerste instantie blijft. Lerares Dorothy ziet dat de jongen erg veel op Moses lijkt, haar zoon die jaren eerder plotseling verdween. Omdat het dorpje door barre weersomstandigheden geïsoleerd raakt, kan het jochie nergens heen en stemt Dorothy ermee in dat om voor hem te zorgen tot de winter voorbij is. Gevolg is dat zijn komst de tongen losmaakt en verborgen geheimen naar boven komen.

De gebeurtenissen die plaatsvinden spelen zich af in twee perioden: het jaar 1900 en ‘nu’, waarvan het exacte jaartal overigens niet bekend is, maar sowieso vele jaren later is. Deze afwisseling, maar ook het feit dat de plot vanuit diverse perspectieven wordt verteld, zorgt ervoor dat de lezer nieuwsgierig naar blijft naar de exacte toedracht van Moses’ verdwijning en de plotselinge vondst van het jongetje. Geleidelijk aan onthult de auteur meer, maar pas aan het eind van de roman wordt daadwerkelijk helder wat er precies is gebeurd. Hierdoor ontstaat er een bepaalde spanningsboog die van begin tot eind gehandhaafd blijft. Je wilt immers toch te weten komen hoe de vork in de steel zit, hoe de verhoudingen in het dorp zijn, of daar iets aan verandert en vooral wat men te verbergen heeft.

Omdat Dorothy de échte protagonist is, komt de lezer niet alleen tamelijk veel over haar te weten, maar vormt hij tevens een mening over deze vrouw. Aan de ene kant komt ze sympathiek en enigszins schuchter over, aan de andere kant heeft ze haar tekortkomingen en vraag je je af waarom haar houding zo afstandelijk is. In de ontknoping wordt hier op een mooie manier duidelijkheid over gegeven en kun je niet anders concluderen dan dat ze als persoon gegroeid is. Eigenlijk geldt dit ook voor de andere personages waar aandacht aan besteed wordt, want aan het eind blijkt dat zij zich eveneens anders opstellen. Hierdoor ga je hen meer waarderen dan je in eerste instantie deed.

Een van de sterke aspecten van het boek is de sfeer van zowel het tijdperk, de verstandhoudingen, het verschrikkelijke winterweer en het gevoel dat de personages hebben. Hierdoor kan de lezer zich erg goed in de verschillende omstandigheden verplaatsen en leeft hij oprecht mee met een aantal bewoners van het dorp. Daarnaast heeft Kelly enkele maatschappelijke thema’s in het verhaal verwerkt waar destijds ongetwijfeld sprake van was, maar tegenwoordig helaas ook nog steeds. De roman komt wat dat betreft bijzonder authentiek en realistisch over. Dit gaat in feite ook op voor hoe sommige personages met hun gemoedstoestanden omgaan. Hieruit kun je concluderen dat het altijd beter is om over bepaalde zaken te praten in plaats van ze uit de weg te gaan, al is het alleen al om misverstanden te voorkomen.

De schrijfstijl van Geschenk van de zee is ongecompliceerd, met veel liefde en gevoel geschreven en doorspekt met mooi taalgebruik. Het is mede daarom begrijpelijk dat de roman direct na verschijnen succesvol was en eigenlijk nog steeds is. Al met al een uitermate verdienstelijk en prachtig debuut.